Στο παρασκήνιο της ευρωπαϊκής πολιτικής μετανάστευσης, η Ελλάδα και η Ελβετία εξελίσσουν μια συνεργασία που φαίνεται να υποκρύπτει τη μετατροπή της χώρας μας σε αποθήκη ψυχών με συμφωνίες που κατά τα άλλα είναι… αθώες!
Στις 13 Οκτωβρίου, ο Υπουργός Μετανάστευσης, Θανάσης Πλεύρης και ο Ελβετός Αναπληρωτής Υπουργός Μετανάστευσης Vincenzo Mascioli υπέγραψαν μνημόνιο συνεργασίας ύψους 28,6 εκατ. ελβετικών φράγκων (περίπου 29 εκατ. ευρώ), με επίσημο στόχο «την ενίσχυση των διαδικασιών επιστροφών και την προστασία των ευάλωτων».
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει χρηματοδοτήσεις για νομική υποστήριξη, αναβάθμιση υποδομών, safe areas, ξενώνα για γυναίκες και σημαντικά κονδύλια για εθελοντικές επιστροφές. Ο ίδιος ο κ. Πλεύρης δήλωσε ότι «προτεραιότητα είναι η φύλαξη των συνόρων και η αύξηση των επιστροφών παράνομων μεταναστών». Ωστόσο το ερώτημα είναι αν κάτω από αυτή την επιφάνεια κυοφορείται κάτι βαθύτερο, η πιθανότητα ότι η Ελλάδα έχει συμφωνήσει (ή συμφωνεί) να “κρατάει” μετανάστες εντός των συνόρων της, να δεσμεύει τη μετακίνησή τους και να υποδέχεται επαναπροωθήσεις από άλλες χώρες.
Το παρελθόν ως υπόβαθρο της σύμπραξης
Το Μνημόνιο του 2025 δεν είναι κεραυνός εν αιθρία, καθώς από το 2022, Ελβετία και Ελλάδα υπέγραψαν ένα πλαίσιο συμφωνίας (40 εκατ. φράγκα) για τη στήριξη έργων σε άσυλο, υποδομές και εθελοντικές επιστροφές. Στην εφαρμογή του προγράμματος αυτού – μέσα σε δύο χρόνια – πάνω από το 80% των πόρων έχει δεσμευτεί, και γύρω στα 22 εκατ. έχουν ήδη επιστραφεί στο ελληνικό κράτος. Ποιες όμως είναι οι ακριβείς συμφωνίες; Ποιοι φορείς υλοποιούν τα έργα; Πώς γίνεται ο έλεγχος; Τα παραπάνω δεν αναφέρονται με λεπτομέρεια στα δελτία Τύπου του Υπουργείου Μετανάστευσης αφήνοντας χώρο για σκιές.
Η Ελβετική κυβέρνηση είχε επί υπουργίας Δημήτρη Καιρίδη στο Μετανάστευσης συγχαρεί την Ελλάδα για τη διαχείριση του μεταναστευτικού, χρηματοδοτώντας με το πρώτο πακέτο των 40 εκατ. για το πρόγραμμα ευρύτερης συνεργασίας της Ελβετίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση και η Ελβετία χρηματοδότησε τότε τη χώρα μας για δομές επείγουσας φιλοξενίας ασυνόδευτων ανηλίκων, καθώς και τη συνέχιση της λειτουργίας 240 θέσεων φιλοξενίας στην Ελλάδα!!
Ο όρος “επιστροφή” στο μνημόνιο καλύπτει «εθελοντικές επιστροφές». Όμως, σε πρακτικό επίπεδο, η διατύπωση αφήνει ανοιχτό το πεδίο για υποχρεωτικές ή εξαναγκαστικές επαναπροωθήσεις, ειδικά όταν εμπλέκονται κράτη της Ε.Ε. ή της ζώνης Σένγκεν και η Ελλάδα “αναλαμβάνει” τον ρόλο του “τελικού κόμβου”. Αν και αυτό δεν σηματοδοτείται ρητά στο μνημόνιο, αλλά το αφήνει ως έμμεση δυνατότητα.
Όταν η Ελβετία “ρίχνει τα φράγκα της”!
Η φαραωνική δομή της Βάστριας σε συνάρτηση με την αντίστοιχης έκτασης δομή στην οποία έχει εξελιχθεί το ΚΥΤ του Καρά-Τεπέ μπορούν να λειτουργήσουν ως “συνδετικός κρίκος” μεταξύ εισόδου και εγκλωβισμού. Καθώς θα λειτουργεί ως “φύλαξη” μεγάλου αριθμού ανθρώπων, παρέχει στο κράτος ένα ρεαλιστικό εργαλείο να συγκεντρώσει, να διαχειριστεί και – ενδεχομένως – να “διαμοιράσει” μετανάστες εντός ή εκτός της Ελλάδας.
Αν το υπουργείο επιλέγει να περαιώνει τη μετακίνηση μεταναστών προς άλλες περιοχές της χώρας ή άλλες δομές, τότε η Βάστρια είναι το φυσικό εργαλείο.
Το μνημόνιο μεταξύ Ελλάδας και Ελβετίας παρουσιάστηκε με δελτία Τύπου, αλλά δεν δόθηκαν λεπτομέρειες υλοποίησης, χρονοδιαγράμματα, συμβάσεις με τρίτους φορείς, ανεξάρτητους ελέγχους κ.ά.. Το ότι ο Υπουργός Μετανάστευσης της χώρας μας απέφυγε να δώσει λεπτομέρειες τροφοδοτεί τις εκτιμήσεις και τα σενάρια ότι οι συμφωνίες μπορεί να περιλαμβάνουν “παράλληλες ροές” που δεν αποκαλύπτονται.
Ο πακτωλός των χρηματοδοτήσεων στην Ελλάδα προκαλεί σοβαρές υποψίες ότι η χώρα μας αναλαμβάνει τον ρόλο “πύλης εγκλωβισμού” με συγκέντρωση στη Βάστρια και άλλες δομές και σταθερή συγκράτηση αλλοδαπών μειώνοντας τη ροή προς άλλες χώρες και υπ’ αυτήν την έννοια η συμφωνία Ελλάδας – Ελβετίας, με τη χρηματοδότηση εκατομμυρίων, δεν είναι μόνο ένα επίσημο πρόγραμμα ασύλου και επιστροφών.
Αν η κυβέρνηση επιδιώκει να “κλειδώσει” την Ελλάδα ως χώρα κράτησης, αν η Βάστρια χρησιμοποιηθεί ως τέτοια πύλη και οι επαναπροωθήσεις γίνονται με μυστικότητα, τότε αυτό που έχουμε μπροστά μας είναι μια μορφή “υβριδικού μεταναστευτικού ελέγχου” με τη στήριξη και την οικονομική συμμετοχή διεθνών εταίρων.
Ο χορός των εκατομμυρίων
Την ίδια ώρα ο χορός των εκατομμυρίων για τις υποδομές και τις υπηρεσίες που αφορούν τη φαραωνική δομή της Βάστριας καλά κρατεί, με το Υπουργείο Μετανάστευσης να έχει επεκτείνει τις χρηματοδοτήσεις του και μάλιστα με σημαντικά ποσά και στην Τοπική Αυτοδιοίκηση της Λέσβου για έργα… προς όφελος της κοινωνίας. Μιας κοινωνίας που από το 2016 παρακολουθεί άναυδη το νησί μας να έχει μετατραπεί σε κέντρο διερχομένων και αναφερόμαστε στις ευρωπαϊκές αρχές ελέγχου του μεταναστευτικού αλλά και στη δραστηριοποίηση Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων που προσπαθούν να λειτουργούν ως κράτος εν κράτει, υποκαθιστώντας την Αστυνομία και το Λιμεναρχείο και εγκαλώντας πολλές φορές τις Αστυνομικές Αρχές με απίστευτο θράσος.
Κατά τα άλλα η νέα σύμβαση του Υπουργείου Μετανάστευσης για το ποσό των 700.290,00 ευρώ με ΦΠΑ υπογράφεται για υπηρεσίες υποστήριξης στην ωρίμανση, ανάθεση και παρακολούθηση του έργου για την αναβάθμιση του Κέντρου Μεταναστών της Χίου, καθώς και «την παρακολούθηση της ολοκλήρωσης του έργου: Κατασκευή Περιφερειακών Υπηρεσιών Δομών και διακριτών χώρων του άρθρου 8 του νόμου 4375/2016 στη νήσο Λέσβο και των συνοδών έργων του». Η υπογραφή της σύμβασης αναμένεται εντός των ημερών με την ανάδοχο εταιρεία που δραστηριοποιείται στον τομέα συμβουλευτικής. Όπως φαίνεται το Υπουργείο Μετανάστευσης επιταχύνει για να κλείσει τα έργα του μεταναστευτικού στη Λέσβο, αλλά και στη γειτονική Χίο.



