Στο νοτιοδυτικό άκρο της πόλης της Μυτιλήνης, εκεί όπου κάποτε απλώνονταν περιβόλια, κήποι κι… εξοχικά σπίτια, σήμερα υψώνονται πολυκατοικίες, μικρές επιχειρήσεις και γειτονιές γεμάτες ζωή. Η Χρυσομαλλούσα αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της μετάβασης αφού από αγροτικός… “παράδεισος”, έγινε μια από τις πιο αναπτυσσόμενες και πυκνοκατοικημένες συνοικίες του νησιού. Μέχρι τα μέσα του 20ού αιώνα η περιοχή ήταν κυρίως αγροτική, όμως τις τελευταίες δεκαετίες η ταχύρρυθμη ανάπτυξη της, τη μετέτρεψε σε έναν σύγχρονο αστικό πυρήνα και όπως χαρακτηριστικά μας είπαν σε… μια «μικρή Αθήνα».
Η γειτονιά αυτή συγκεντρώνει ολοένα και περισσότερες νέες οικογένειες, οι οποίες επιλέγουν να ζήσουν κοντά στο κέντρο χωρίς να βιώνουν το έντονο κυκλοφοριακό και την πυκνή εμπορική δραστηριότητα της καρδιάς της πόλης. «Είναι ωραίο να βλέπεις νέες οικογένειες παντού. Μας δίνει ελπίδα ότι η πόλη ανανεώνεται αντί να… χάνεται», μας λέει μια νεαρή μητέρα που βόλταρε με το καρότσι της. Πράγματι, η Χρυσομαλλούσα ζει μέσα από τους ανθρώπους της αφού τα παιδιά γεμίζουν τα στενά με γέλια, παρέες μαθητών περιφέρονται με τις τσάντες στους ώμους ενώ τα μικρομάγαζα συγκρατούν τον κοινωνικό ιστό δεμένο.
Ωστόσο, φυσικά δεν λείπουν και τα προβλήματα. Το πρώτο και -ίσως θα έλεγε κανείς- πιο έντονο είναι οι δρόμοι. Η άσφαλτος συχνά γεμάτη λακκούβες, ανωμαλίες στο οδόστρωμα και, κυρίως, η απουσία επαρκών πεζοδρομίων δημιουργούν κινδύνους στην καθημερινή μετακίνηση. «Βγαίνουμε βόλτα και κάνουμε… ζικ- ζάκ ανάμεσα στα παρκαρισμένα -και μη- αυτοκίνητα», σχολιάζει χαμογελώντας μια κάτοικος της περιοχής.
Η συνθήκη αυτή γίνεται ακόμη πιο επικίνδυνη όσον αφορά τους ηλικιωμένους και τους ανθρώπους με κινητικά προβλήματα. Εξίσου δύσκολη είναι η κατάσταση και για τις οικογένειες με παιδιά, είτε μικρά σε καρότσι είτε μεγαλύτερα, που χρειάζονται συνεχώς επίβλεψη και προστασία για να αποφευχθεί οποιοδήποτε ατύχημα. Οι πεζοί νιώθουν εκτεθειμένοι, ενώ οι οδηγοί μηχανής διατρέχουν καθημερινά τον κίνδυνο ζημιών καθώς όπως μας είπαν οι λακκούβες είναι κάτι το… αυτονόητο πλέον, ειδικά στα στενά.
Το δεύτερο μεγάλο ζήτημα είναι το πάρκινγκ. Η Χρυσομαλλούσα έχει γίνει τόσο δημοφιλής που οι κάτοικοι συχνά δεν βρίσκουν θέση κοντά στο σπίτι τους. «Σε ώρες αιχμής κάνω γύρους μέχρι και δεκαπέντε λεπτά», μας εκμυστηρεύτηκε η κα. Ξένια, κάτοικος της περιοχής τουλάχιστον 18 χρόνια. Τα παρκαρισμένα αυτοκίνητα καταλαμβάνουν κάθε πιθανό χώρο, συχνά και μπροστά από κάδους απορριμμάτων. Αυτό δημιουργεί πρόσθετες εντάσεις και δυσκολεύει την αποκομιδή, παρότι η καθαριότητα της γειτονιάς, όπως μας λένε, βρίσκεται σε πολύ καλό επίπεδο. «Τουλάχιστον οι κάδοι αδειάζουν τακτικά. Δεν νιώθουμε εγκαταλειμμένοι στο κομμάτι της καθαριότητας», αναφέρει επίσης η κα. Ξένια.
Ένας ακόμη προβληματισμός που εκφράζεται έντονα είναι η έλλειψη… πράσινου και “ανοιχτών χώρων”. Παρά τη μεγάλη συγκέντρωση οικογενειών, οι χώροι όπου μπορούν να παίξουν τα παιδιά παραμένουν ελάχιστοι. «Είμαστε ο ένας πάνω στον άλλον. Σίγουρα θα ήταν καλύτερα να μην είναι όλα τόσο “αποπνικτικά” », τονίζει μητέρα παιδιού, δείχνοντας τις πολυκατοικίες που “αγκαλιάζουν” οριακά τους στενούς δρόμους ενώ βρίσκονται κολλητά χτισμένες η μία δίπλα στη άλλη. Η αστικοποίηση μπορεί να δείχνει ότι η γειτονιά αναπτύσσεται, αλλά χωρίς τη μέριμνα ύπαρξης χώρων αναψυχής περισσότερο δημιουργούνται προβλήματα στην τοπική κοινωνία παρά… λύνονται.
Κι όμως, η γειτονιά έχει… παλμό. Η θέση της κοντά σε στάσεις λεωφορείων και στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου την κάνει ιδιαίτερα δημοφιλή στους φοιτητές, ενώ παράλληλα, την επιλέγουν και πολλοί εργαζόμενοι που εγκαθίστανται προσωρινά στο νησί λόγω της δουλειάς τους, δίνοντας μια “δυναμική” στην περιοχή. Ταυτόχρονα, τα σχολεία και τα κέντρα ξένων γλωσσών που πρωταγωνιστούν στα πέριξ της Χρυσομαλλούσας συμβάλλουν στη συνεχή… κινητικότητα της γειτονιάς, από νωρίς το πρωί έως αργά το απόγευμα, ενισχύοντας ακόμη περισσότερο το οικογενειακό προφίλ της συνοικίας.
Την ίδια στιγμή, η τοπική αγορά δείχνει να λειτουργεί με βάση την αλληλοστήριξη μεταξύ επιχειρηματιών και κατοίκων. Φούρνοι, καφέ, μίνι μάρκετ και άλλα μικρά καταστήματα αποτελούν σταθερά καθημερινά σημεία συνάντησης. «Ο κόσμος της γειτονιάς μάς στηρίζει πραγματικά. Αυτό είναι που μας δίνει θάρρος και κουράγιο να συνεχίσουμε. Σίγουρα δεν θα κάνει τα εβδομαδιαία ψώνια του σπιτιού από εμάς αλλά για τα τσιγάρα του ή για μια έκτακτη ανάγκη που θα προκύψει, θα έρθει εδώ… γειτονικά», μας λέει χαμογελαστά, ιδιοκτήτρια μίνι-μάρκετ.
Με ένα όνειρο τρελό… απατηλό
Οι κάτοικοι της Χρυσομαλλούσας, παρακολουθώντας τη γειτονιά τους να εξελίσσεται και να μεγαλώνει, εκφράζουν την επιθυμία να δουν βελτιώσεις που θα ενισχύσουν την ποιότητα ζωής όλων, και αυτό φυσικά αναφέρεται στους ασφαλείς δρόμους και στα πεζοδρόμια που προστατεύουν τους πεζούς, σε περισσότερο πράσινο και χώρους παιχνιδιού για τα παιδιά ενώ δεν θα μπορούσαμε να παραλείψουμε μια… αποτελεσματική λύση στο ζήτημα της στάθμευσης και της αποσυμφόρησης της κυκλοφορίας στις ώρες αιχμής. Ίσως τελικά θα ήταν καλό να γίνει ένας σύγχρονος σχεδιασμός ανάπτυξης της γειτονιάς ώστε αυτή να συνεχίσει να είναι βιώσιμη και λειτουργική.
Η Χρυσομαλλούσα είναι πολλά περισσότερα από μια «μοντέρνα» γειτονιά. Είναι ζωντανή, εξελίσσεται, αλλάζει. Ελκύει οικογένειες που θέλουν να μείνουν στην πόλη και να μη χάσουν την καθημερινή επαφή με αυτή, ενώ παράλληλα φιλοξενεί νεανικούς πληθυσμούς που δίνουν νέα συνέχεια στην “φήμη” της. Οι κάτοικοι της, το κάνουν ξεκάθαρο… αγαπούν τη γειτονιά τους. Γι’ αυτό και θα ήθελαν να την δουν όπως της αξίζει. Η Χρυσομαλλούσα, η «μικρή Αθήνα» της Μυτιλήνης, έχει όλο το μέλλον μπροστά της…αρκεί να της δοθεί ο χώρος να… αναπνεύσει.
