Γράφει η Θάλεια Βουγδή
- 1.500 στρέμματα έχει δεσμεύσει μια εταιρεία για την ανάπτυξη φωτοτβολταικών πάνελ σε Ερεσό και Μανταμάδο
- Σε διαβούλευση η περιβαλλοντική αδειδοδότηση την ώρα που καταγράφονται οι πρώτες αντιδράσεις στο Μανταμάδο για την έκταση-μαμούθ
Το νησί της Λέσβου τα τελευταία χρόνια αποτελεί «επενδυτικό παράδεισο» για όσους θέλουν μια παρθένα περιοχή για να αναπτύξουν τα επενδυτικά τους σχέδια. Αφού πρώτα το νησί επιλέχτηκε για να γίνει η κυριότερη πύλη εισόδου και προσωρινής εγκαταστάσης μεταναστών, με αποτέλεσμα να απαξιωθεί τουριστικά, στη συνέχεια όταν καταλάγιασαν τα πράγματα εμφανίστηκαν ξένοι και εγχώριοι επενδυτές, οι οποίοι αγοράζουν γη και κτίσματα, παλιά βιομηχανικά κτίρια και εγκαταλελειμμένα ξενοδοχεία για να τα επενδύσουν στο μέλλον… Κοντά σ’ αυτούς ήρθαν και οι μεγάλες εταιρείες. Καταστήματα πολυεθνικών, ελληνικών και ξένων συμφερόντων, ξεπηδούν κάθε λίγο και λιγάκι επενδύοντας τόσο στην ντόπια κατανάλωση όσο και στην τουριστική αγορά της ανατολής.
Στα πλαίσια αυτού του επενδυτικού πυρετού ενημερωθήκαμε για μια πολυεθνική εταιρεία που ετοιμάζεται να εγκαταστήσει στο νησί της Λέσβου αλλά και στη Χίο φωτοβολταϊκά συστήματα μεγάλης ισχύος, καταλαμβάνοντας μεγάλες εκτάσεις.
Συγκεκριμένα η «Κίνηση για ελεύθερα βουνά στη Λέσβο» εξέδωσε μια ανακοίνωση στα social media προς ενημέρωση του κοινού την οποία διαβάσαμε και σας μεταφέρουμε αυτούσια:
«ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ
Νέα γιγαντιαία επένδυση Υβριδικού σταθμού φωτοβολταϊκών σταθμών με υποστήριξη αποθηκευτικού συστήματος ενέργειας σε Ερεσό και Μανταμάδο.
Το επιχειρηματικό σχέδιο αφορά τις περιοχές «Σκάλες» σε απόσταση περίπου 1,6 χλμ. νοτιοανατολικά από τον Μανταμάδο, και «Λάκκα» που βρίσκεται 2,5 χλμ. βορειοδυτικά της Σκάλας Ερεσού, ενώ ταυτόχρονα θέτονται ως περιοχές ενδιαφέροντος και οι περιοχές «Κατερίνες» και «Λινόχωμα». Πιο συγκεκριμένα η «Λάκκα» είναι η πλαγιά ακριβώς δίπλα από την μικρή παραλία του Προφήτη Ηλία, ενός μέρους με ιδιαίτερη πολιτιστική ταυτότητα, μέρους που παράλληλα προσελκύει μεγάλο αριθμό προσκυνητών και επισκεπτών ειδικότερα τους καλοκαιρινούς μήνες. Το έργο αναλαμβάνει να εγκαταστήσει η DIREEN Α.Ε. Πρόκειται για ένα μεγάλο έργο όσον αφορά το επενδυτικό κεφάλαιο αλλά και τον όγκο του, καθώς προβλέπεται να εγκατασταθούν 47.616 φωτοβολταϊκά πλαίσια ισχύος 630W έκαστο. Τα πλαίσια είναι της εταιρείας Jinko Solar και θα συνοδεύονται από συνολικά 150 μετατροπείς με 7 μετασχηματιστές ανύψωσης Χαμηλή/Μέση Τάση της εταιρείας HUAWEI. Το συνολικό εμβαδόν των περιοχών ενδιαφέροντος ανέρχεται σε 1.510.180,5 τ.μ., ενώ το εμβαδόν προτεινόμενης περίφραξης υπολογίζεται στα 376.254,014 τ.μ.
Το έργο, όπως καταλαβαίνουμε από την ΜΠΕ που βρίσκεται σε διαβούλευση αυτές τις μέρες, μέχρι τις 26 Ιανουαρίου, ακολουθείται από μία σειρά επεμβάσεων στο χωρικό πεδίο με σκοπό την εγκατάσταση των φωτοβολταϊκών και των μπαταριών αποθήκευσης, καθώς επίσης και της διασύνδεσής τους με το υπάρχον δίκτυο. Αναλυτικά η μελέτη προϋποθέτει την κατασκευή κτιρίου Κέντρου Ελέγχου, συστήματος Τηλεπαρακολούθησης – Τηλεελέγχου και την κατασκευή πλατειών εγκατάστασης κοντέινερ, τόσο των συσσωρευτών, όσο και των μετατροπέων. Προβλέπει την εγκατάσταση συστήματος αποθήκευσης-συσσωρευτών και την κατασκευή δικτύου Μέσης Τάσης κατά μήκος των υποστηρικτικών δομών και των δρόμων για τη συγκέντρωση της συνολικής παραγόμενης ενέργειας. Το έργο περιλαμβάνει διάνοιξη δρόμων όπου αυτό χρειαστεί και τη διασύνδεση του κέντρου ελέγχου μέσω υπόγειας γραμμής Μέσης Τάσης με τον υφιστάμενο ΑΣΠ Λέσβου.
Έργα τέτοιου γιγαντιαίου μεγέθους, όπως το συγκεκριμένο, προϋποθέτουν εκχέρσωση και αποψίλωση της περιοχής εγκατάστασης, γεγονός που θα επιταχύνει την ερημοποίησή της. Οι τεράστιες φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις έχουν καθοριστική αρνητική επίδραση στο μικροκλίμα του τόπου, αλλάζοντας τη θερμοκρασία, την υγρασία, τη σκίαση και την παραγωγικότητα και ανθεκτικότητα των οικοσυστημάτων που αυτός φιλοξενεί.
Οι τεράστιες μπαταρίες λιθίου μπορούν να προκαλέσουν φωτιά ή έκρηξη από εξωγενείς παράγοντες. Η ΜΠΕ δεν αναφέρει απολύτως τίποτα για τις επιπτώσεις μίας τέτοιας πιθανής πυρκαγιάς.
Η συνολική ισχύς του έργου είναι 30MW. Ως μη διασυνδεδεμένο νησί, η Λέσβος “σηκώνει” 14,4MW φωτοβολταϊκών συνολικά (τώρα έχει εγκατεστημένα 8,8MW). Επομένως, για να “ξεκλειδώσει” αυτό το έργο, χρειάζεται τη διασύνδεση με το ηπειρωτικό δίκτυο που θα ανοίξει ηλεκτρικό χώρο. Αυτά τα 30MW, θα έρθουν να προστεθούν στα 306MW των σχεδιαζόμενων αιολικών σταθμών με 153 ανεμογεννήτριες στη δυτική Λέσβο. Και όλα αυτά, τη στιγμή που το φορτίο αιχμής του νησιού σε ακραίες συνθήκες (καύσωνα) δεν έχει ξεπεράσει ποτέ τα 70MW. Πρόκειται επομένως για ένα έργο με εξαγωγικό χαρακτήρα, και έρχεται να επιβεβαιώσει ακόμα μία φορά αυτό που επανειλημμένα έχουμε τονίσει και αποδείξει: Ότι στόχος της διασύνδεσης με το ηπειρωτικό δίκτυο είναι το άνοιγμα ηλεκτρικού χώρου για την εγκατάσταση έργων που δεν έχουν ως στόχο την κάλυψη των ενεργειακών αναγκών της Λέσβου, αλλά την παραγωγή υπερπλεονάσματος ενέργειας προς εξαγωγή».
Κάνοντας μια μικρή έρευνα για την εταιρεία που αναφέρεται στο κείμενο της Κίνησης αυτής διαπιστώσαμε ότι έχει συγκεντρώσει μεγάλο χαρτοφυλάκιο αδειών για έργα αποθήκευσης ενέργειας και υβριδικά, πέραν των κλασικών ΑΠΕ, ενώ έχει υπογράψει συμφωνία με άλλη εταιρεία για την ανάπτυξη ενεργειακών έργων για λογαριασμό του πολυεθνικού ομίλου σε πολλές περιοχές της Ελλάδας. Ενδεικτικά έχει ξεκινήσει ανάλογες επενδύσεις στην Κοζάνη και στα Γρεβενά, όπου αντιμετώπισε πολλές αντιδράσεις από τους κατοίκους των περιοχών αλλά και τους τοπικούς παράγοντες, ενώ και στην Κρήτη που έκανε ανάλογες ενέργειες για εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων οι αποφάσεις της διαβούλευσης ήταν αρνητικές.
Παράλληλα μιλήσαμε αρχικά με κατοίκους των περιοχών Ερεσού και Μανταμάδου, οι οποίοι μας είπαν ότι κάτι έχουν ακούσει γι’ αυτές τις επενδύσεις αλλά δεν ξέρουν λεπτομέρειες. Το ίδιο μας είπε και ο Κοινοτάρχης Μανταμάδου, Χαράλαμπος Τζελαϊδής, σε τηλεφωνική μας επικοινωνία. Μάλιστα μας είπε ότι ρώτησε και τον Δήμαρχο Δυτικής Λέσβου, Ταξιάρχη Βέρρο, αν γνωρίζει κάτι σχετικά και η απάντηση που πήρε ήταν αρνητική.
Στη συνέχεια επικοινωνήσαμε με τον Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Περιβάλλοντος και Χωρικού Σχεδιασμού Γεώργιο Λεμονό, ο οποίος μας διαβεβαίωσε ότι πράγματι υπάρχει αυτή η μελέτη και το επόμενο διάστημα θα έρθει σε διαβούλευση στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου. Πρόκειται για δύο εκτάσεις στο νησί, όπως μας είπε, μια στην Ερεσό 1.100 στρεμμάτων και μια στο Μανταμάδο 440 στρεμμάτων. Σε ερώτησή μας αν γνωρίζει σε ποιον ανήκουν αυτές οι εκτάσεις μας απάντησε ότι δεν το γνωρίζει.
Όπως μας διευκρίνισε, η επένδυση αυτή είναι της τάξης των 30 ΜW (έργο κατηγορίας Α2), ενώ μας είπε ότι για να καταλάβουμε το μέγεθος, συγκριτικά, το εργοστάσιο της ΔΕΗ είναι δυναμικής 70 ΜW.
Εδώ όμως γεννιούνται πολλά ερωτήματα, όπως: Ποιανού είναι αυτές οι εκτάσεις που θα μπουν τα φωτοβολταϊκά; Είναι ιδιωτικές; Είναι δημόσιες; Οι τοπικές κοινωνίες δεν έπρεπε να γνωρίζουν τι θα συμβεί δίπλα στα σπίτια και στα χωράφια τους; Οι αρμόδιοι τοπικοί άρχοντες δεν έπρεπε να έχουν ενημερωθεί για την επένδυση που θα γίνει στην περιοχή τους και κυρίως για τις επιπτώσεις που θα έχει αυτή η επένδυση στη ζωή των κατοίκων; Γνωρίζουν τι επιπτώσεις και τι βλάβες μπορεί να επιφέρει η λειτουργία τέτοιων συστημάτων τόσο στο περιβάλλον όσο και στον άνθρωπο;
Εμείς αναπτύξαμε το θέμα ώστε να αφυπνίσουμε τους αρμόδιους για να το ψάξουν και να κάνουν τις ενέργειες αυτές που οφείλουν για να προστατέψουν το νησί αλλά και τους κατοίκους από τέτοιου είδους επενδύσεις, που ναι μεν φέρνουν κέρδος στις πολυεθνικές αλλά δεν φέρνουν την ανάπτυξη και την ευημερία στις τοπικές κοινωνίες.
