Έμφαση στην οδική ασφάλεια, την ηλεκτροκίνηση και τη βιώσιμη κινητικότητα, αλλά και τις παρεμβάσεις που αγγίζουν άμεσα την καθημερινότητα του πολίτη, είναι μερικά από τα βασικά σημεία που συμπεριλαμβάνονται στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης που τέθηκε από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.
Το σχέδιο νόμου με τίτλο «Εκσυγχρονισμός και αναβάθμιση μεταφορών», αποτελεί ένα πολυθεματικό θεσμικό πλαίσιο, που επηρεάζει άμεσα και έμμεσα τη λειτουργία των Δήμων, τις τοπικές συγκοινωνίες, τις εμπορευματικές μεταφορές, την ηλεκτροκίνηση και συνολικά την ποιότητα μετακίνησης των πολιτών.
Ο αναπληρωτής Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Κωνσταντίνος Κυρανάκης, καλεί όλους τους κοινωνικούς εταίρους και ιδίως τους Δήμους να συμμετάσχουν ενεργά στη διαδικασία, καταθέτοντας προτάσεις βελτίωσης έως την Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου, στις 21:00. Πρόκειται για μια κρίσιμη φάση, καθώς οι ρυθμίσεις που προτείνονται διαμορφώνουν το νέο τοπίο στις μεταφορές, με άμεσο αποτύπωμα στην ασφάλεια, το περιβάλλον και το κόστος μετακίνησης.
Τι αλλάζει για τον πολίτη
Στον πυρήνα του σχεδίου νόμου βρίσκεται η ενίσχυση της οδικής ασφάλειας και της περιβαλλοντικής προστασίας. Προβλέπεται αυστηροποίηση του πλαισίου τεχνικού ελέγχου οχημάτων, με έμφαση στον έλεγχο μικροσωματιδίων, γεγονός που στοχεύει στη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και στη βελτίωση της ποιότητας αέρα, ιδίως σε αστικές περιοχές. Ιδιαίτερη σημασία έχει η επικαιροποίηση του κανονιστικού πλαισίου για πρατήρια καυσίμων και υγραερίου, με πρόβλεψη για απαγόρευση λειτουργίας πρατηρίων υγραερίου σε κτίρια με άνωθεν όροφο και ρυθμίσεις για την περίφραξη πρατηρίων καυσίμων. Οι διατάξεις αυτές ενισχύουν την ασφάλεια σε πυκνοδομημένες περιοχές, περιορίζοντας δυνητικούς κινδύνους για κατοίκους και επαγγελματίες.
Παράλληλα, ρυθμίζονται οι προϋποθέσεις στάθμευσης ηλεκτρικών οχημάτων σε στεγασμένους και υπαίθριους χώρους, ενώ παρατείνεται η απαλλαγή από την καταβολή τέλους στάθμευσης για οχήματα μηδενικών ή χαμηλών ρύπων σε θέσεις ελεγχόμενης στάθμευσης. Πρόκειται για κίνητρα που ενθαρρύνουν τη μετάβαση σε καθαρότερες μορφές μετακίνησης, με άμεσο οικονομικό όφελος για τον ιδιοκτήτη ηλεκτρικού οχήματος.
Επιπλέον, προβλέπεται η ανάπτυξη δημοσίως προσβάσιμων υποδομών επαναφόρτισης από Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης α’ και β’ βαθμού, καθώς και η εγκατάσταση σημείων φόρτισης σε πιάτσες επιβατηγών δημόσιας χρήσης οχημάτων. Η ενίσχυση του δικτύου φόρτισης αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ευρύτερη διάδοση της ηλεκτροκίνησης, ιδιαίτερα σε νησιωτικές και απομακρυσμένες περιοχές.
Ρυθμίσεις για συγκοινωνίες και Δήμους
Το σχέδιο νόμου περιλαμβάνει διατάξεις που αφορούν άμεσα στη λειτουργία των συγκοινωνιακών φορέων και των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Μεταξύ άλλων:
- Παρατείνεται η δυνατότητα χρήσης κοινόχρηστων χώρων για την εξυπηρέτηση δημόσιων οδικών συγκοινωνιών.
- Ρυθμίζονται ζητήματα λειτουργίας εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης μέσων μαζικής μεταφοράς και βαρέων οχημάτων των ΟΤΑ.
- Δημιουργείται ενιαία ψηφιακή εφαρμογή για τη βεβαίωση και διαχείριση προστίμων, που αναμένεται να περιορίσει τη γραφειοκρατία και να ενισχύσει τη διαφάνεια. Εισάγεται σύστημα αξιολόγησης υπηρεσιών επιβατηγών δημόσιας χρήσης, ενισχύοντας τη λογοδοσία και την ποιότητα εξυπηρέτησης.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στη ρύθμιση θεμάτων που αφορούν σ’ ασθενοφόρα οχήματα, τις εκμισθώσεις Ι.Χ. με οδηγό, καθώς και τις συμβάσεις παροχής έργου με ΟΤΑ α’ και β’ βαθμού, στοιχεία που επηρεάζουν το ευρύτερο πλέγμα μεταφορικών υπηρεσιών.
Κεντρικός στόχος του νομοσχεδίου είναι η προώθηση ολοκληρωμένων πολιτικών βιώσιμης αστικής κινητικότητας, με έμφαση στη μείωση της κυκλοφοριακής συμφόρησης, την προστασία του περιβάλλοντος και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής στις πόλεις. Η υλοποίηση των Σχεδίων Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας (ΣΒΑΚ) αποκτά πλέον σαφέστερο θεσμικό έρεισμα, δίνοντας στους Δήμους εργαλεία για στρατηγικό σχεδιασμό μεταφορών.
Για τον πολίτη, αυτό μεταφράζεται σε πιο αξιόπιστες συγκοινωνίες, καλύτερη οργάνωση στάθμευσης, ενίσχυση εναλλακτικών μορφών μετακίνησης και συνολική αναβάθμιση του αστικού χώρου.
Η παρέμβαση της Περιφέρειας Β. Αιγαίου
Ο Εντεταλμένος Σύμβουλος Μεταφορών της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου, Κώστας Αστυρακάκης, τονίζει τη σημασία ενεργούς συμμετοχής της αυτοδιοίκησης στη διαβούλευση. Όπως επισημαίνει, «με βάση το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών για τον εκσυγχρονισμό και την αναβάθμιση των μεταφορών, ως αυτοδιοίκηση θα συμμετέχουμε στη διαβούλευση αποτυπώνοντας προβλήματα και ανάγκες, καθώς και τις ιδιαιτερότητες των νησιωτικών περιοχών μας». Υπενθυμίζει, μάλιστα, ότι η Περιφέρεια έχει ήδη αποστείλει προτάσεις στο πλαίσιο προηγούμενης διαβούλευσης, σχετικά με την προκήρυξη του μεταφορικού έργου ανά περιοχή.
Στο πλαίσιο της νέας διαδικασίας, δίνεται έμφαση στη δημιουργία υποδομών φόρτισης ηλεκτροκίνητων οχημάτων μεταφοράς επιβατών και στη διασφάλιση σύγχρονων, κατάλληλα εξοπλισμένων σταθμών για τις εταιρείες που θα αναλάβουν το μεταφορικό έργο.
Παράλληλα, ο κ. Αστυρακάκης σημειώνει ότι, πέρα από τις τεχνικές και περιβαλλοντικές ρυθμίσεις, «πολύ σημαντικό θέμα που άπτεται της κοινωνικής μας ευαισθησίας είναι η χρηματοδότηση και η αναβάθμιση των υπηρεσιών προς τους μεταφερόμενους μαθητές στα σχολεία τους». Σε νησιωτικές περιοχές, όπου οι αποστάσεις και οι γεωγραφικές ιδιαιτερότητες δυσχεραίνουν τη μετακίνηση, η ασφαλής και ποιοτική σχολική μεταφορά αποτελεί κρίσιμο κοινωνικό ζήτημα.
Οι προτάσεις της Περιφέρειας, σύμφωνα με τον ίδιο, έχουν ήδη κατατεθεί στο αρμόδιο Υπουργείο, με στόχο ένα λειτουργικό, ασφαλές και περιβαλλοντικά βιώσιμο σύστημα μεταφορών που θα ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των τοπικών κοινωνιών. Η δημόσια διαβούλευση, επομένως, δεν αποτελεί τυπική διαδικασία, αλλά ευκαιρία ουσιαστικής παρέμβασης για τη διαμόρφωση ενός πλαισίου που θα καθορίσει τον τρόπο με τον οποίο μετακινούμαστε τα επόμενα χρόνια.
