Σε εφαρμογή τίθεται το νέο θεσμικό πλαίσιο για τον πρωτοβάθμιο προσεισμικό έλεγχο των δημόσιων κτιρίων, μετά τη δημοσίευση της σχετικής Κοινής Υπουργικής Απόφασης στις 6 Μαρτίου 2026 (ΦΕΚ Β’ 1276), η οποία θέτει τις βάσεις για μια οργανωμένη διαδικασία αξιολόγησης της σεισμικής τρωτότητας κρίσιμων υποδομών σε ολόκληρη τη χώρα. Η απόφαση εντάσσεται στη συνολικότερη στρατηγική της Πολιτείας για την ενίσχυση της αντισεισμικής θωράκισης των δημόσιων υποδομών, με τη χρηματοδότηση της δράσης να προέρχεται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, με συνολικό προϋπολογισμό που φτάνει τα 48 εκατομμύρια ευρώ.
Στο πλαίσιο αυτό, το επόμενο διάστημα αναμένεται να ξεκινήσουν και στη Λέσβο οι σχετικές διαδικασίες ελέγχου, με πρώτη προτεραιότητα τις αθλητικές εγκαταστάσεις του νησιού, καθώς το προηγούμενο διάστημα είχε ολοκληρωθεί ο έλεγχος σ΄ όλα τα σχολικά κτίρια της Λέσβου.
Όπως ανέφερε μιλώντας στα Νέα της Λέσβου ο πρόεδρος του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας – Τμήματος Βορειοανατολικού Αιγαίου, Στρατής Μανωλακέλλης, μετά την ολοκλήρωση του πρωτοβάθμιου προσεισμικού ελέγχου στα σχολικά κτίρια, η διαδικασία περνά πλέον στο επόμενο στάδιο. «Το επόμενο διάστημα αναμένεται να ξεκινήσουν οι έλεγχοι στις αθλητικές εγκαταστάσεις της Λέσβου, κυρίως όσον αφορά στην ανθεκτικότητα των κερκίδων και των πυλώνων», σημείωσε ο κ. Μανωλακέλλης, επισημαίνοντας ότι «πρόκειται για χώρους όπου συγκεντρώνεται μεγάλος αριθμός πολιτών και συνεπώς απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή ως προς την ασφάλεια των κατασκευών».
Σύμφωνα με τον ίδιο, μετά την ολοκλήρωση των ελέγχων στις αθλητικές εγκαταστάσεις, οι μηχανικοί θα προχωρήσουν στον πρωτοβάθμιο προσεισμικό έλεγχο όλων των δημόσιων κτιρίων της Λέσβου, καθώς κι εκείνων που στεγάζουν υπηρεσίες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Η διαδικασία αυτή αποτελεί το πρώτο στάδιο μιας ευρύτερης τριφασικής αξιολόγησης της σεισμικής ασφάλειας των κτιρίων. Ο πρωτοβάθμιος έλεγχος είναι ουσιαστικά ένας ταχύς, οπτικός και μακροσκοπικός έλεγχος, ο οποίος βασίζεται στην αποτύπωση των εμφανών χαρακτηριστικών του φέροντος οργανισμού του κτιρίου και δεν αποτελεί πλήρη μελέτη στατικής επάρκειας.
Ωστόσο, τα αποτελέσματά του αποτελούν βασικό εργαλείο για την ιεράρχηση των κτιρίων που θα πρέπει να περάσουν σε επόμενο στάδιο ελέγχου, δηλαδή στον δευτεροβάθμιο προσεισμικό έλεγχο ή ακόμη και σε πλήρη στατική μελέτη ενίσχυσης.
Η νέα διαδικασία θα στηρίζεται σε ηλεκτρονική πλατφόρμα που θα αναπτύξει και θα λειτουργεί ο Οργανισμός Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας, μέσω της οποίας θα καταχωρίζονται τα στοιχεία των κτιρίων και τα δελτία ελέγχου που θα συμπληρώνουν οι μηχανικοί. Οι δημόσιοι φορείς θα είναι υποχρεωμένοι να δηλώσουν στην πλατφόρμα βασικά στοιχεία για κάθε κτίριο, όπως το έτος κατασκευής, τα στοιχεία του πολεοδομικού φακέλου και τις υπηρεσίες που στεγάζονται σε αυτό. Παράλληλα, για την υλοποίηση των ελέγχων δημιουργείται ηλεκτρονικό μητρώο μηχανικών προσεισμικού ελέγχου, το οποίο θα τηρείται από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας. Στο μητρώο θα μπορούν να εγγράφονται διπλωματούχοι μηχανικοί μέλη του ΤΕΕ με εμπειρία σε στατικές μελέτες ή συναφή επιστημονικά αντικείμενα. Η επιλογή των ελεγκτών θα γίνεται μέσω ηλεκτρονικής κλήρωσης, ενώ για κάθε κτίριο θα ορίζονται δύο μηχανικοί, οι οποίοι, θα πραγματοποιούν αυτοψία και θα υποβάλλουν ηλεκτρονικά το σχετικό δελτίο ελέγχου.
Οι έλεγχοι θα πρέπει να ολοκληρώνονται εντός 10 εργάσιμων ημερών από τον ορισμό των ελεγκτών, ενώ η αμοιβή των μηχανικών θα καθορίζεται ανάλογα με το μέγεθος του κτιρίου.
Καθοριστικός αναμένεται να είναι και ο ρόλος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στην εφαρμογή της νέας διαδικασίας, καθώς σημαντικός αριθμός κτιρίων που θα ελεγχθούν βρίσκεται υπό τη διαχείριση των δήμων. Αναφερόμενος στο θέμα, ο δήμαρχος Δυτικής Λέσβου, Ταξιάρχης Βέρρος, διευκρίνισε ότι πριν από περίπου ένα χρόνο είχε πραγματοποιηθεί προσεισμικός έλεγχος στα σχολικά κτίρια του δήμου. «Από τα εννέα σχολεία που ελέγχθηκαν κρίθηκε ότι τα 6 χρειάζονται επανέλεγχο», σημείωσε ο κ. Βέρρος. Όπως εξήγησε, με δεδομένο ότι το επόμενο διάστημα θα ξεκινήσει η διαδικασία προσεισμικού ελέγχου για όλα τα δημόσια κτίρια, ο δήμος θα προχωρήσει άμεσα στις απαραίτητες ενέργειες. «Θα δηλώσουμε εκ νέου τα έξι σχολικά κτίρια μόλις ανοίξει η σχετική πλατφόρμα», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι ο έλεγχος θα αφορά τόσο στα δημοτικά ακίνητα όσο κι εκείνα που χρησιμοποιούνται από τον δήμο μέσω μακροχρόνιας μίσθωσης.
Όπως διευκρίνισε ο ίδιος, στη διαδικασία θα ενταχθούν όχι μόνο τα κτίρια που ανήκουν στον δήμο, αλλά και εκείνα τα οποία έχουν ενοικιαστεί από τη δημοτική αρχή με μακροχρόνια μίσθωση άνω των 20 ετών.
Η εφαρμογή του νέου προγράμματος προσεισμικού ελέγχου εκτιμάται ότι θα συμβάλει καθοριστικά στη δημιουργία μιας ολοκληρωμένης εικόνας για την κατάσταση των δημόσιων κτιρίων, επιτρέποντας στην Πολιτεία και στους φορείς της Αυτοδιοίκησης να προχωρήσουν εγκαίρως σε παρεμβάσεις ενίσχυσης, όπου αυτό κριθεί απαραίτητο. Σε μια σεισμογενή χώρα, όπως η Ελλάδα, και ιδιαίτερα σε περιοχές, όπως το Βόρειο Αιγαίο, η συστηματική καταγραφή της σεισμικής αντοχής των κτιρίων αποτελεί βασική προϋπόθεση για την προστασία της ανθρώπινης ζωής και τη διασφάλιση της λειτουργίας κρίσιμων δημόσιων υπηρεσιών.
