Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο διαχείρισης του αιγιαλού και των παραλιών φέρνουν οι νέες τροποποιήσεις του νόμου 5092/2024, οι οποίες επηρεάζουν άμεσα τη Λέσβο, έναν τόπο με εκατοντάδες χιλιόμετρα ακτογραμμής και δεκάδες παραθαλάσσιες επιχειρήσεις που βασίζουν σημαντικό μέρος της δραστηριότητάς τους στον τουρισμό.
Οι νέες ρυθμίσεις αφορούν τόσο στον καθορισμό των ορίων του αιγιαλού και της παραλίας, όσο και στη διαδικασία παραχώρησης χώρων σ΄ επιχειρήσεις, ενώ παράλληλα ενισχύονται οι δυνατότητες ελέγχου για αυθαίρετες καταλήψεις μέσω σύγχρονων τεχνολογικών μέσων. Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά στη σύνθεση των επιτροπών που είναι υπεύθυνες για τον καθορισμό των ορίων αιγιαλού, παραλίας, παλαιού αιγιαλού, όχθης και παρόχθιας ζώνης.
Στην πράξη, το υπουργείο Οικονομικών αποκτά μεγαλύτερη ευελιξία στη στελέχωση των επιτροπών, καθώς πλέον μπορούν να συμμετέχουν ειδικοί επιστήμονες και στελέχη από άλλες δημόσιες υπηρεσίες ή επαγγελματικούς φορείς, όταν δεν υπάρχουν οι απαιτούμενες ειδικότητες σε τοπικό επίπεδο.
Διευκολύνσεις για επιχειρήσεις και δήμους
Με το άρθρο 72 επέρχονται σημαντικές αλλαγές στις παραχωρήσεις απλής χρήσης αιγιαλού και παραλίας. Ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενα δωμάτια, κάμπινγκ, καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος και ναυταθλητικά σωματεία εξακολουθούν να μπορούν να μισθώνουν τμήματα παραλίας χωρίς δημοπρασία, όμως πλέον προβλέπεται η δυνατότητα προσωρινής παραχώρησης μέχρι να ολοκληρωθεί ο διοικητικός έλεγχος της αίτησής τους.
Η ρύθμιση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για τις τουριστικές επιχειρήσεις της Λέσβου, οι οποίες συχνά βρίσκονται αντιμέτωπες με χρονοβόρες διαδικασίες αδειοδότησης, λίγο πριν από την έναρξη της θερινής περιόδου. Έτσι, μια επιχείρηση που έχει καταθέσει εγκαίρως τα δικαιολογητικά της θα μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να λειτουργήσει νόμιμα μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία.
Παράλληλα, δίνεται η δυνατότητα σ’ επιχειρήσεις που στο παρελθόν είχαν βρεθεί αντιμέτωπες με πρόστιμα για αυθαίρετη κατάληψη παραλίας να επανέλθουν σε διαδικασία νόμιμης παραχώρησης, εφόσον εξοφλήσουν τα πρόστιμα που τους έχουν επιβληθεί.
Τι αλλάζει για τους δυο Δήμους
Οι νέες διατάξεις αφορούν άμεσα και στους δύο δήμους. Οι δημοτικές ανώνυμες εταιρείες αποκτούν σαφέστερο πλαίσιο διαχείρισης παραχωρήσεων αιγιαλού και παραλίας, ενώ προβλέπονται ειδικές ρυθμίσεις για το οικονομικό αντάλλαγμα που καταβάλλεται στο Δημόσιο. Για τους δήμους αυτό σημαίνει μεγαλύτερη ευθύνη στον σχεδιασμό και την αξιοποίηση παραλιακών ζωνών, αλλά κι αυξημένη υποχρέωση συμμόρφωσης με τους κανόνες που προβλέπει η νομοθεσία.
Σε περιοχές μ’ έντονη τουριστική δραστηριότητα, όπως η Πέτρα, ο Μόλυβος, η Εφταλού, τα Βατερά, ο Άγιος Ισίδωρος, το Τάρτι, η Σκάλα Ερεσού και η Σκάλα Καλλονής, οι νέες ρυθμίσεις αναμένεται να επηρεάσουν άμεσα τον τρόπο με τον οποίο αναπτύσσονται οι επιχειρηματικές δραστηριότητες πάνω στον αιγιαλό.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η τροποποίηση του άρθρου 17, η οποία επιτρέπει τη διαπίστωση παραβάσεων ακόμη και χωρίς αυτοψία στο πεδίο. Οι αρμόδιες υπηρεσίες θα μπορούν πλέον να χρησιμοποιούν drones, συστήματα τηλεπισκόπησης και δορυφορικές εικόνες για να εντοπίζουν αυθαίρετες κατασκευές, παράνομες καταλήψεις ή υπερβάσεις των επιτρεπόμενων ορίων.
Τι σημαίνουν οι αλλαγές για τους πολίτες
Για τους κατοίκους της Λέσβου, οι νέες ρυθμίσεις έχουν διπλή διάσταση. Από τη μία πλευρά διευκολύνουν τη λειτουργία των νόμιμων επιχειρήσεων και ενισχύουν την τουριστική οικονομία του νησιού. Από την άλλη, επιχειρούν να διασφαλίσουν ότι οι παραλίες θα παραμείνουν προσβάσιμες στο κοινό, με ελεύθερους χώρους και αυστηρότερους ελέγχους απέναντι σε αυθαίρετες καταλήψεις.
