Σφοδρές αντιδράσεις στην αυτοδιοίκηση προκαλεί η απόφαση για ένταξη των Αναπτυξιακών Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης στο Μητρώο Φορέων της Γενικής Κυβέρνησης, ένα ζήτημα που επανήλθε δυναμικά στο προσκήνιο κατά τη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ). Περιφερειάρχες και δήμαρχοι εκφράζουν ανησυχίες ότι μια τέτοια εξέλιξη ενδέχεται να περιορίσει σημαντικά την ευελιξία με την οποία λειτουργούν οι οργανισμοί αυτοί, που έχουν σχεδιαστεί ως εργαλεία υποστήριξης των δήμων και των περιφερειών στην υλοποίηση έργων και αναπτυξιακών δράσεων.
Από την πλευρά της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου, ο περιφερειάρχης, Κώστας Μουτζούρης διατύπωσε ξεκάθαρα τη διαφωνία του με την υπαγωγή των Αναπτυξιακών Οργανισμών στο Μητρώο Φορέων της Γενικής Κυβέρνησης. Όπως σημείωσε, «οι συγκεκριμένοι οργανισμοί αποτελούν ανώνυμες εταιρείες ειδικού σκοπού των Οργανισμών Αυτοδιοίκησης, οι οποίες, λειτουργούν προς όφελος του δημοσίου συμφέροντος κι έχουν ως βασική αποστολή την υποστήριξη των δήμων και των περιφερειών στην υλοποίηση έργων, μελετών και ευρύτερων αναπτυξιακών παρεμβάσεων».
Ο ίδιος υπογράμμισε ότι «πρόκειται για ένα χρήσιμο εργαλείο που μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην επιτάχυνση της υλοποίησης αναπτυξιακών πρωτοβουλιών, υπό την προϋπόθεση ότι γίνεται λελογισμένη χρήση του». Όπως ανέφερε, η αξιοποίηση των Αναπτυξιακών Οργανισμών πρέπει «να γίνεται με διαφάνεια και προσοχή, ώστε να αποφεύγονται φαινόμενα καταχρήσεων σε δαπάνες και προσλήψεις». Παράλληλα, εξέφρασε τον προβληματισμό του ότι η ένταξη στο Μητρώο Φορέων της Γενικής Κυβέρνησης μπορεί να οδηγήσει σε ένα πιο αυστηρό και γραφειοκρατικό πλαίσιο λειτουργίας.
Τη σύμπλευσή του με τις διατυπωθείσες απόψεις της ΚΕΔΕ, για το επίμαχο θέμα εξέφρασε με δήλωσή του στα Νέα της Λέσβου ο δήμαρχος Μυτιλήνης, Παναγιώτης Χριστόφας, τονίζοντας ότι «συμφωνώ απόλυτα και συμπορεύομαι με τα όσα υποστηρίζει στην ανακοίνωσή της η ΚΕΔΕ».
Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η θέση του Δήμου Δυτικής Λέσβου. Ο δήμαρχος, Ταξιάρχης Βέρρος, με μια σύντομη αλλά σαφή δήλωση, υποστήριξε ότι η θέση του δήμου ταυτίζεται πλήρως με εκείνη που διατύπωσε η ΚΕΔΕ για το ζήτημα. Όπως τόνισε, «ο δήμος Δυτικής Λέσβου στηρίζει τη συλλογική θέση της αυτοδιοίκησης απέναντι στην ένταξη των Αναπτυξιακών Οργανισμών των δήμων στο Μητρώο Φορέων της Γενικής Κυβέρνησης». Το θέμα συζητήθηκε εκτενώς στη συνεδρίαση της ΚΕΔΕ, όπου το Διοικητικό Συμβούλιο κατέληξε στην έκδοση ψηφίσματος με το οποίο ζητά την επανεξέταση της σχετικής απόφασης και τη θεσμική αποκατάσταση της λειτουργίας των οργανισμών αυτών. Σύμφωνα με τη θέση της Ένωσης, η ένταξη των Αναπτυξιακών Οργανισμών στο Μητρώο πραγματοποιήθηκε από την Ελληνική Στατιστική Αρχή χωρίς να προηγηθεί ουσιαστική ενημέρωση ή διαβούλευση με τους φορείς της αυτοδιοίκησης.
Η συγκεκριμένη εξέλιξη θεωρείται από πολλούς αιρετούς προβληματική, καθώς συνεπάγεται την εφαρμογή αυστηρότερων διαδικασιών και υποχρεώσεων. Όπως επισημαίνεται, οι περιορισμοί αυτοί ενδέχεται να μειώσουν την ευελιξία που μέχρι σήμερα επέτρεπε στους οργανισμούς να λειτουργούν αποτελεσματικά και να υποστηρίζουν γρήγορα την υλοποίηση έργων και προγραμμάτων.
Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου, υπογράμμισε ότι η ένταξη των Αναπτυξιακών Οργανισμών στους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης έγινε χωρίς να ερωτηθεί η αυτοδιοίκηση. «Οι συγκεκριμένες εταιρείες συμπεριλήφθηκαν στους φορείς της γενικής κυβέρνησης χωρίς να ερωτηθούμε. Ούτε οι ίδιοι οι Αναπτυξιακοί Οργανισμοί ερωτήθηκαν», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο ίδιος τόνισε ότι το βασικό ζητούμενο πλέον δεν είναι ο τρόπος με τον οποίο ελήφθη η απόφαση, αλλά το πώς μπορεί να διορθωθεί η κατάσταση. Στο πλαίσιο αυτό, η ΚΕΔΕ ζητά την «θεραπεία» της πράξης της ΕΛΣΤΑΤ, ώστε να αποσαφηνιστεί ότι οι υποχρεώσεις των Αναπτυξιακών Οργανισμών θα περιορίζονται σε εκείνες που προβλέπει το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας τους και όχι σε εκείνες που ισχύουν για φορείς της Γενικής Κυβέρνησης.
Παράλληλα, κατά τη συζήτηση επισημάνθηκε ότι υπάρχει δέσμευση από την πλευρά του υπουργείου Εσωτερικών πως στο νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης θα υπάρξει ειδική ρύθμιση που θα αντιμετωπίζει το ζήτημα των Αναπτυξιακών Οργανισμών και θα αποσαφηνίζει το θεσμικό τους καθεστώς.
