Στην τελική ευθεία φαίνεται πως μπαίνει η διαδικασία καταβολής των αποζημιώσεων προς τους κτηνοτρόφους της Λέσβου που επλήγησαν από τα μέτρα εξυγίανσης λόγω του αφθώδους πυρετού, καθώς σύμφωνα με πληροφορίες, μέσα στις επόμενες ημέρες αναμένεται να ξεκινήσει η πίστωση των χρημάτων στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων παραγωγών.
Η καταβολή των αποζημιώσεων αποτελεί ένα κρίσιμο βήμα για την επανεκκίνηση της κτηνοτροφικής δραστηριότητας στο νησί, καθώς εκατοντάδες παραγωγοί βρέθηκαν αντιμέτωποι με την απώλεια σημαντικού μέρους ή ακόμη και ολόκληρων των κοπαδιών τους. Ωστόσο, η διαδικασία έρχεται με καθυστέρηση σε σχέση με άλλες χώρες που αντιμετωπίζουν αντίστοιχα προβλήματα, όπως η Κύπρος, όπου οι αποζημιώσεις καταβάλλονται άμεσα στους πληγέντες κτηνοτρόφους.
Αποζημιώσεις με… την ηλικία!
Το ύψος των αποζημιώσεων για τα αιγοπρόβατα θα καθορίζεται με βάση την ηλικία και την παραγωγική αξία κάθε ζώου. Όσο νεότερο και περισσότερο παραγωγικό είναι το ζώο, τόσο υψηλότερη θα είναι η αποζημίωση που θα λάβει ο κτηνοτρόφος.
Οι εκτιμήσεις αναφέρουν ότι η μέση αποζημίωση για κάθε πρόβατο θα κυμανθεί μεταξύ 180 και 200 ευρώ. Πρόκειται για ένα ποσό που θεωρείται ότι καλύπτει ένα μέρος της ζημίας στον κλάδο, καθώς δίνει τη δυνατότητα στους παραγωγούς να σχεδιάσουν την ανασύσταση των κοπαδιών τους όταν το επιτρέψουν οι υγειονομικές προϋποθέσεις. Με αυτά τα λεφτά μπορεί να πει κανείς ότι αγοράζει έστω και οριακά κάποιος νέα πρόβατα για να δημιουργήσει κοπάδι. Ωστόσο όσοι έχουν χάσει κοπάδια μεγαλύτερης ηλικίας δεν θα αποζημιωθούν. Και εδώ υπάρχουν ενστάσεις από κτηνοτρόφους, καθώς ενώ αυτά τα πρόβατα δεν θεωρούνται παραγωγικά, εκείνοι υποστηρίζουν ότι έχουν μεγάλα ζώα στα κοπάδια τους που είναι παραγωγικά και με καλή παραγωγή.
Παράλληλα, προβλέπεται πρόσθετη οικονομική ενίσχυση, ύψους περίπου 80 ευρώ ανά ζώο που θανατώθηκε, με στόχο την κάλυψη μέρους της απώλειας εισοδήματος που προκαλείται από τη διακοπή της παραγωγικής δραστηριότητας. Η συγκεκριμένη ενίσχυση έρχεται να αναγνωρίσει το γεγονός ότι η αντικατάσταση των ζώων δεν συνεπάγεται άμεση επαναφορά της παραγωγής, καθώς απαιτείται σημαντικό χρονικό διάστημα μέχρι τα νέα ζώα να φτάσουν σε παραγωγική ηλικία.
Έντονες αντιδράσεις για τα βοοειδή
Εντελώς διαφορετική είναι η εικόνα στον τομέα της βοοτροφίας, όπου οι παραγωγοί εκφράζουν έντονη δυσαρέσκεια για τα ποσά που προβλέπονται.
Οι αποζημιώσεις για τα μοσχάρια κυμαίνονται, σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, από 500 έως 1.200 ευρώ ανά ζώο, επίπεδα που οι ίδιοι οι κτηνοτρόφοι χαρακτηρίζουν ανεπαρκή και δυσανάλογα χαμηλά σε σχέση με το πραγματικό κόστος αγοράς και εκτροφής των ζώων.
Ιδιαίτερα για τις χαμηλότερες κατηγορίες, όπου η αποζημίωση περιορίζεται περίπου στα 500 ευρώ, οι βοοτρόφοι υποστηρίζουν ότι τα χρήματα δεν επαρκούν ούτε για την κάλυψη ενός μικρού μέρους της επένδυσης που έχει ήδη πραγματοποιηθεί. Όπως τονίζουν εκπρόσωποι του κλάδου, η ανασύσταση ενός κοπαδιού βοοειδών απαιτεί κεφάλαια πολλαπλάσια των προβλεπόμενων αποζημιώσεων, γεγονός που καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την επάνοδο στην παραγωγή για όσους δεν διαθέτουν ίδιους οικονομικούς πόρους.
Παρεμβάσεις για αναθεώρηση
Το τελευταίο διάστημα έχουν κατατεθεί προτάσεις προς το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για αναθεώρηση των αποζημιώσεων στα βοοειδή, με στόχο την προσαρμογή τους στις πραγματικές συνθήκες της αγοράς.
Πληροφορίες αναφέρουν ότι προς αυτή την κατεύθυνση έχουν υπάρξει παρεμβάσεις και από τον Βουλευτή Χαράλαμπο Αθανασίου, χωρίς ωστόσο να έχει γίνει ακόμη γνωστό εάν το υπουργείο προτίθεται να προχωρήσει σε βελτιώσεις των σχετικών κλιμάκων αποζημίωσης.
Το μεγάλο πρόβλημα
Παρά τη σημασία των αποζημιώσεων, οι κτηνοτρόφοι επισημαίνουν ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα παραμένει η απώλεια εισοδήματος που θα ακολουθήσει τους επόμενους μήνες.
Βάσει των υγειονομικών πρωτοκόλλων, οι εκμεταλλεύσεις στις οποίες θανατώθηκαν ζώα υποχρεούνται να παραμείνουν χωρίς επανασύσταση κοπαδιού για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, το οποίο φτάνει περίπου τους έξι μήνες. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και μετά την καταβολή των αποζημιώσεων, οι παραγωγοί δεν μπορούν να προχωρήσουν άμεσα στην αγορά νέων ζώων.
Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί σοβαρές ανησυχίες, καθώς πολλοί κτηνοτρόφοι εκτιμούν ότι θα χάσουν ουσιαστικά και την επόμενη γαλακτοκομική περίοδο, με αποτέλεσμα να στερηθούν τα βασικά έσοδα που εξασφαλίζουν τη βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεών τους και τη συντήρηση των οικογενειών τους.
Η έναρξη των πληρωμών αναμένεται να δώσει μια πρώτη οικονομική ανάσα στους πληγέντες παραγωγούς, όμως οι προκλήσεις για την επόμενη ημέρα παραμένουν μεγάλες. Η ανασύσταση των κοπαδιών, η αποκατάσταση της παραγωγής γάλακτος και κρέατος και η κάλυψη των απωλειών εισοδήματος συνθέτουν ένα δύσκολο παζλ για τον πρωτογενή τομέα της Λέσβου.
Οι επόμενες εβδομάδες θα είναι καθοριστικές τόσο για την ολοκλήρωση των πληρωμών όσο και για τις αποφάσεις της πολιτείας σχετικά με ενδεχόμενες βελτιώσεις των αποζημιώσεων, ιδιαίτερα στον τομέα της βοοτροφίας, όπου οι αντιδράσεις των παραγωγών παραμένουν έντονες.
