- Περίπου 200 κτηνοτρόφοι εκτιμάται ότι παρέδιδαν για περίπου 45 ημέρες το γάλα τους, χωρίς μέχρι σήμερα να έχουν πληρωθεί
- Ποιος παρέλαβε τις ποσότητες, με ποια διαδικασία καταγράφηκαν και πού κατέληξαν
- Στο επίκεντρο και οι καταγγελίες για γάλα που οδηγήθηκε σε καταστροφή
Σε οικονομικό αδιέξοδο φαίνεται να έχουν οδηγηθεί περίπου 200 κτηνοτρόφοι στη Λέσβο, οι οποίοι, σύμφωνα με όσα καταγγέλλουν κάποιοι από αυτούς, παρέδιδαν για περίπου ενάμιση μήνα το γάλα της παραγωγής τους σε συγκεκριμένες επιχειρήσεις, χωρίς μέχρι σήμερα να έχουν εισπράξει τα χρήματά τους.
Οι κτηνοτρόφοι υποστηρίζουν ότι παρέδωσαν κανονικά το γάλα τους και ζητούν να πληρωθούν, ανεξάρτητα από το αν η ποσότητα που παρέδωσαν αξιοποιήθηκε για τυροκόμηση ή οδηγήθηκε τελικά σε καταστροφή. Όπως λένε χαρακτηριστικά, «εμείς το γάλα μας το παραδώσαμε και θέλουμε να πληρωθούμε».
Το ζήτημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται μόνο στην οικονομική εκκρεμότητα. Γύρω από τις συγκεκριμένες ποσότητες γάλακτος έχουν δημιουργηθεί μια σειρά από ερωτήματα, καθώς φαίνεται πως μέρος της παραγωγής παραλαμβανόταν όχι για τυροκόμηση, αλλά για καταστροφή.
Με ποια διαδικασία;
Σύμφωνα με τις μέχρι τώρα πληροφορίες, η διαχείριση των συγκεκριμένων ποσοτήτων έγινε σε μια περίοδο κατά την οποία τα τυροκομεία της Λέσβου αντιμετώπιζαν σοβαρά προβλήματα στη λειτουργία τους. Όμως εδώ ακριβώς βρίσκεται ένα από τα βασικά ερωτήματα της υπόθεσης: Με ποια διαδικασία παραλήφθηκαν οι ποσότητες γάλακτος που δεν οδηγήθηκαν στα τυροκομεία; Ποιος τις κατέγραψε και με ποιον τρόπο πιστοποιήθηκε ότι πράγματι παραδόθηκαν και καταστράφηκαν;
Ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λέσβου, Στρατής Κόμβος, μιλώντας στα Νέα της Λέσβου, υποστηρίζει ότι τα τυροκομεία δεν παραλάμβαναν γάλα για χρονικό διάστημα μηνός και ότι υπήρχαν ποσότητες που περίσσευαν μέχρι το τέλος Απριλίου και έπρεπε να οδηγηθούν προς καταστροφή.
Όπως αναφέρει, «το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης είχε δεσμευθεί ότι θα αποζημιώσει και αυτές τις ποσότητες. Μέχρι σήμερα, όμως, η δέσμευση αυτή δεν έχει μετατραπεί σε πληρωμή προς τους κτηνοτρόφους».
Το κρίσιμο ζήτημα των 45 ημερών
Με βάση τα δεδομένα, τα τυροκομεία της Λέσβου είχαν αναστείλει τη λειτουργία τους για περίπου 10 ημέρες. Παράλληλα, όμως, φαίνεται ότι για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, περίπου 45 ημερών, συγκεκριμένες επιχειρήσεις συνέχιζαν να παραλαμβάνουν γάλα, το οποίο δεν το πήγαιναν για τυροκόμηση αλλά δήλωναν ότι το οδηγούσαν για καταστροφή.
Αυτό δημιουργεί εύλογα ερωτήματα. Ποιες ακριβώς ποσότητες παραλήφθηκαν; Από ποιες επιχειρήσεις και με ποια παραστατικά; Ποιος έδωσε την εντολή ή την έγκριση για την παραλαβή; Πού καταγράφηκαν οι ποσότητες και ποιος πιστοποίησε την καταστροφή τους και, κυρίως, με ποια διαδικασία διασφαλίζεται ότι οι ποσότητες για τις οποίες ζητείται αποζημίωση αντιστοιχούν πράγματι σε γάλα που παραδόθηκε και καταστράφηκε;
Ο λάκκος στο Καμένο δάσος
Ένα ακόμη σοβαρό ερωτηματικό αφορά το σημείο όπου φέρεται να απορρίφθηκαν ποσότητες γάλακτος και τυρόγαλου, σε λάκκο μέσα στην περιοχή του Καμένου δάσους, τον οποίο είχαν αποκαλύψει τα Νέα της Λέσβου.
Σύμφωνα με πληροφορίες, ο συγκεκριμένος λάκκος δεν φαίνεται να είχε ανοιχτεί στο πλαίσιο της προβλεπόμενης διαδικασίας, όπως όμως μας αναφέρθηκε δεν αποτελεί επίσημα υποδειχθέν σημείο της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αιγαίου για την απόρριψη των συγκεκριμένων ποσοτήτων.
Το στοιχείο αυτό προσθέτει ένα ακόμη κρίσιμο ερώτημα στην υπόθεση. Εφόσον οι ποσότητες γάλακτος καταστράφηκαν, με ποιον τρόπο και σε ποιο ακριβώς σημείο έγινε η νόμιμη καταστροφή τους;
Οι τυροκόμοι και η αποζημίωση των 8 εκατ.
Η μόνη περίπτωση όπου επίσημα το κράτος έδωσε την κατεύθυνση για παραλαβή γάλακτος και δεσμεύτηκε για αποζημιώσεις ήταν από το διάστημα 15 Μαρτίου έως 5 Απριλίου και αυτό στις τυροκομικές επιχειρήσεις της Λέσβου, δηλαδή ό,τι γάλα παραλάμβαναν θα το αποζημιώνονταν με το ποσό των 8 εκατομμυρίων ευρώ. Όμως και στους τυροκόμους μέχρι σήμερα, σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν γίνει γνωστά, έχουν καταβληθεί περίπου 2,8 εκατομμύρια ευρώ μέσω de minimis, ενώ παραμένει ασαφές από ποιους πόρους και πότε θα καλυφθεί το υπόλοιπο ποσό.
Την ίδια ώρα, εκτιμήσεις που έχουν διατυπωθεί ανεβάζουν ακόμη και στους 5.000 τόνους τις ποσότητες γάλακτος που μπορεί να παραλήφθηκαν από επιχειρήσεις εκτός των ποσοτήτων που οδηγήθηκαν στα τυροκομεία!! Ο αριθμός αυτός, εφόσον επιβεβαιωθεί, καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη να δοθούν σαφείς απαντήσεις και να υπάρξει πλήρης εικόνα για τη διαδρομή του γάλακτος από τον παραγωγό μέχρι την τελική του τύχη. Άλλωστε μόλις το προηγούμενο διάστημα τα Νέα της Λέσβου είχαν προκαλέσει αντιδράσεις στους κόλπους του νεοσύστατου φορέα πρωτογενούς τομέα, όταν είχαμε σημειώσει ότι κύκλοι των τυροκόμων της Λέσβου αμφισβητούν ότι υπάρχει παράλληλη διαδικασία παραλαβής γάλακτος προς καταστροφή, πέραν του γάλακτος που παρελήφθη από τα τυροκομεία.
«Να πληρωθούμε»
Στην πραγματικότητα, για τους κτηνοτρόφους το πρώτο και άμεσο αίτημα είναι να πληρωθούν για το γάλα που παρέδωσαν.
Όπως αναφέρουν παραγωγοί που απευθύνθηκαν στα Νέα της Λέσβου, δεν τους αφορά αν το γάλα τους μεταποιήθηκε, αν περίσσεψε ή αν οδηγήθηκε σε καταστροφή. Αυτό που τους ενδιαφέρει είναι ότι το παρέδωσαν και μέχρι σήμερα δεν έχουν λάβει τα χρήματά τους.
Και εδώ η υπόθεση αποκτά δύο διαστάσεις: Από τη μία η οικονομική για τους κτηνοτρόφους και από την άλλη τα σοβαρά ερωτήματα για το ποιος, πότε, πόσο και με ποια διαδικασία παρέλαβε και διαχειρίστηκε τις επίμαχες ποσότητες γάλακτος.
Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης καλείται πλέον να δώσει συγκεκριμένες απαντήσεις, όχι μόνο για το αν και πότε θα αποζημιωθούν οι κτηνοτρόφοι, αλλά και για το θεσμικό και ελεγκτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο διακινήθηκαν, καταγράφηκαν και – όπου αυτό συνέβη – καταστράφηκαν οι συγκεκριμένες ποσότητες.
Γιατί όσο οι κτηνοτρόφοι παραμένουν απλήρωτοι και όσο δεν υπάρχει καθαρή εικόνα για τις ποσότητες και τη διαδρομή τους, τα ερωτήματα θα παραμένουν περισσότερα από τις απαντήσεις.
