Μία πρωτοφανής εικόνα διαμορφώνεται φέτος στην αγορά ελαιολάδου της Λέσβου, καθώς οι εξαγωγικές επιχειρήσεις έχουν σταματήσει από χθες τις αγορές, αφήνοντας παραγωγούς και εμπόρους σε αβεβαιότητα. Η ανακοίνωση ήρθε χθες στα ελαιοτριβεία του νησιού μας και αφορά φετινά και περσινά λάδια, τα οποία παραμένουν παρακαταθήκες χωρίς ξεκάθαρη προοπτική πώλησης.
Παρά το γεγονός ότι η φετινή χρονιά δεν χαρακτηρίζεται παραγωγική στη Λέσβο, το πάγωμα της αγοράς έχει έντονο συμβολισμό για το τοπικό εμπόριο. Συνήθως, η περίοδος της Σαρακοστής και εν όψει του Πάσχα των Καθολικών συνοδεύεται από αυξημένη ζήτηση, καθώς οι Ιταλοί τυποποιητές κλείνουν μεγάλες ποσότητες. Φέτος, όμως, οι παραδοσιακές αγορές δεν λειτουργούν κανονικά, με αποτέλεσμα οι μικρές ποσότητες ελαιολάδου να παραμένουν σε αδράνεια.
Η κατάσταση αυτή καταγράφεται και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας όπου συνεταιριστικές και ιδιωτικές επιχειρήσεις απέχουν αυτή την περίοδο από τις αγορές, περιμένοντας ενδεχομένως περαιτέρω πτώση των τιμών. Η τάση αυτή φαίνεται να συνδέεται με τις διεθνείς συνθήκες στην αγορά του ελαιολάδου, που έχουν επηρεάσει και την ελληνική αγορά.
Στην Ισπανία, η φετινή παραγωγή χαρακτηρίζεται από κακής ποιότητας ελαιόλαδα, ενώ η Ιταλία αντιμετωπίζει μειωμένη παραγωγή λόγω δυσμενών καιρικών συνθηκών. Η ανάγκη για ελαιόλαδο υψηλής ποιότητας οδηγεί τις χώρες της Ευρώπης να στραφούν σε εισαγωγές από την Τυνησία. Αυτός ο παράγοντας καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τις τιμές στην Ευρώπη, οδηγώντας σε γενική πτώση των τιμών.
Την τελευταία εβδομάδα στην Ανδαλουσία (Ισπανία), η μέση τιμή του εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου διαμορφώθηκε στα 4,32 ευρώ το κιλό, ενώ στο Μπάρι της Ιταλίας οι τιμές για την ίδια κατηγορία κυμαίνονται κάτω από 7,80 ευρώ. Το τυνησιακό ελαιόλαδο με την αυξημένη ζήτηση, εμφανίζει μικρή άνοδο και κοστίζει περίπου 3,78 ευρώ το κιλό, γεγονός που δείχνει την πίεση που ασκείται από τα φθηνά εισαγόμενα προϊόντα στην Ευρώπη.
Στην Ελλάδα, στις περιοχές όπου το εμπόριο ελαιολάδου δεν έχει «παγώσει», οι τιμές των εξαιρετικά παρθένων ελαιολάδων φτάνουν μέχρι τα 5 ευρώ το κιλό. Ωστόσο, η συνολική εικόνα δείχνει ότι η εγχώρια αγορά βρίσκεται υπό πίεση, ενώ οι παραγωγοί παρακολουθούν με αγωνία τις διεθνείς εξελίξεις. Η στρατηγική πίεσης των τιμών έχει ως στόχο την κατεύθυνσή τους προς τα κάτω, με αποτέλεσμα οι παραγωγοί να βλέπουν το εισόδημά τους να συρρικνώνεται.
Η Λέσβος, όπως και άλλες περιοχές της χώρας, επηρεάζεται από αυτή την αβεβαιότητα. Οι ποσότητες που έχουν παραμείνει αποθηκευμένες στα ελαιοτριβεία δεν βρίσκουν αγοραστές, ενώ οι παραγωγοί αναγκάζονται να περιμένουν και να παρακολουθούν τις διεθνείς εξελίξεις. Η καθυστέρηση αυτή έχει και οικονομικές συνέπειες για τους τοπικούς συνεταιρισμούς και μικρές επιχειρήσεις που βασίζονται σε άμεσες πωλήσεις για τη ρευστότητα και τη λειτουργία τους.
Επιπλέον, η τρέχουσα συγκυρία θέτει στο τραπέζι ζητήματα στρατηγικής για τους Έλληνες παραγωγούς. Με την Ισπανία να παράγει κακής ποιότητας ελαιόλαδο και την Ιταλία να περιορίζει την παραγωγή της, οι εισαγωγές από τρίτες χώρες, όπως η Τυνησία, παίζουν πλέον σημαντικό ρυθμιστικό ρόλο στην αγορά. Οι παραγωγοί της Λέσβου και άλλων περιοχών καλούνται να προσαρμοστούν σε μια αγορά που καθορίζεται όλο και περισσότερο από εξωτερικούς παράγοντες και διεθνείς τιμές.
Η φετινή εικόνα της αγοράς ελαιολάδου καταδεικνύει μια γενικότερη τάση αβεβαιότητας και αναπροσαρμογής τιμών σε εθνικό και διεθνές επίπεδο. Η Λέσβος, με τη μακρά παράδοση στην παραγωγή ελαιολάδου βιώνει ένα «πάγωμα» της αγοράς που συνδέεται τόσο με την εγχώρια όσο και με τη διεθνή συγκυρία, αφήνοντας παραγωγούς, εμπόρους και συνεταιρισμούς σε κατάσταση αναμονής, σε μια περίοδο που παραδοσιακά χαρακτηριζόταν από αυξημένη ζήτηση.
