Παρασκευή, 24 Σεπτεμβρίου, 2021

Ένας βοτανικός παράδεισος στο Απολιθωμένο δάσος

Τις τελευταίες εβδομάδες το Πάρκο του Απολιθωμένου Δάσους στην θέση Μπαλή Αλώνια ή Κύρια Απολιθωμένη, πέρα από τα μοναδικής αξίας απολιθωμένα δένδρα που φιλοξενεί, μας αποκαλύπτει μια ακόμη μοναδικότητά του. Αποτελεί ένα πραγματικό βοτανικό παράδεισο, ένα φυσικό κήπο με εκπληκτική ποικιλία αλλά και μεγάλο πλήθος ενδημικών φυτών, που καθώς διανύουμε την περίοδο της ανθοφορίας δημιουργούν μια ιδανική θέση για την παρατήρηση και αναγνώριση της άγριας χλωρίδας στη γη του Θεόφραστου, που θεωρείται ο θεμελιωτής της επιστήμης της βοτανικής.

Το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου με ιδιαίτερη προσοχή, με την επιστημονική υποστήριξη του Πανεπιστημίου Αιγαίου και μελετητών της λεσβιακής χλωρίδας, σε συνεργασία με την Διεύθυνση Δασών Λέσβου δρομολογεί και νέες δράσεις για την  προστασία και την προβολή αυτού του μοναδικού πλούτου, που μπορεί να αξιοποιηθεί για την προσέλκυση μελετητών αλλά και παρατηρητών φύσης από όλη την Ευρώπη.

Η περίφραξη του Πάρκου που τοποθετήθηκε πριν από 27 χρόνια διαχωρίζοντας την προστατευόμενη περιοχή από τους γύρω βοσκότοπους, προστατεύει την άγρια χλωρίδα και ειδικότερα τον μεγαλύτερο οικότοπο της ορχιδέας Ophrys lesbis, που αποτελεί ένα από τα χαρακτηριστικότερα είδη ορχεοειδών της Ελλάδας και μέχρι πρόσφατα χαρακτηρίζονταν ενδημικό φυτό της Λέσβου (τα τελευταία χρόνια βρέθηκε μικρός πληθυσμός και στη γειτονική Χίο).

Όπως επισημαίνει ο Γιάννης Καρατζάς, μελετητής των ορχεοειδών στη Λέσβο, από την πρόσφατη επίσκεψή του στο Πάρκο: «Το θέαμα των πλαισιωμένων με πυροτεχνήματα ανθισμένων μικρολούλουδων, μονοπατιών των διαδρομών του Πάρκου, ήταν εντυπωσιακό και παντελώς αντίθετο, με τα στεγνά βοσκοτόπια που μεσολαβούν μέχρι την προσέγγιση στη θέση του Πάρκου. 

Στο Πάρκο συναντώνται επίσης και άλλα είδη, όπως αρκετά φυτά της Ophrys tenthredinifera ssp. vilosa, καθώς και το είδος Ophrys mammosa

Η Anacamptis collina, είναι μια ορχιδέα σε συχνή παρουσία στη Λέσβο, που ευδοκιμεί σε αρκετές περιοχές του νησιού. Στο Πάρκο, μπορεί κανείς να παρατηρήσει όλη την ποικιλομορφία του είδους ταυτόχρονα, και σε ασυνήθιστα μεγάλους σε αριθμό, πληθυσμούς. 

Στο Πάρκο συναντώνται δύο υποείδη, η Serapias orientalis ssp. Carica και η Serapias orientalis ssp. Οrientalis.  H Serapias orientalis ssp. carica, είναι μια ακόμη ιδιαίτερα πολυπληθής ομάδα ορχεοειδών στο Πάρκο.

Οι παρατηρήσεις έγιναν στο ανώτερο τμήμα του Πάρκου, ενώ παραμένει «αχαρτογράφητο» μεγάλο κατώτερο τμήμα της κοιλάδας. Η ανθοφορία αυτών των φυτών αρχίζει το Φεβρουάριο στη Λέσβο και συνεχίζεται μέχρι το Μάιο-Ιούνιο. Τις επόμενες εβδομάδες αναμένεται η ανθοφορία και για άλλα είδη ορχεοειδών στο Πάρκο.

Η Λέσβος παρά τις δυσκολίες και τα προβλήματα που δημιουργεί η πανδημία του COVID-19 παραμένει ένας τόπος ξεχωριστός που χαρακτηρίζεται από το ιδιαίτερο φυσικό περιβάλλον και την πλούσια πολιτιστική κληρονομιά και παράδοση. Από το ανεξάντλητο φυσικό και πολιτιστικό κεφάλαιο της Λέσβου ας αντλήσουμε τη δύναμη για να σχεδιάσουμε την επανεκκίνηση της τοπικής κοινωνίας και οικονομίας μετά την πανδημία. 

Οι προσπάθειες για την προστασία και ανάδειξη της φυσικής κληρονομιάς της Λέσβου που έχει ανακηρυχθεί Παγκόσμιο Γεωπάρκο UNESCO συνεχίζονται!».

(Ευχαριστούμε θερμά τον Γιάννη Καρατζά και Μιχάλη Μπάκα για το φωτογραφικό υλικό).