- Δεν έχει ξεκαθαρίσει ακόμα αν οι επιδοτήσεις θα καταβληθούν τέλος Νοεμβρίου παρά τις δεσμεύσεις του πρωθυπουργού, αν και σε κάθε περίπτωση θα δοθούν αρχές Δεκεμβρίου
- Αγωνία στους αγρότες και τους κτηνοτρόφους της Λέσβου αν θα πάρουν “τα λεφτά τους” ή αν θα υποστούν νέες περικοπές λόγω των ελέγχων από το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ
Κατάσταση πρωτοφανούς αγωνίας βιώνουν φέτος οι αγρότες και κτηνοτρόφοι σε όλη την Ελλάδα, και ιδιαίτερα στη Λέσβο, καθώς η προκαταβολή της Βασικής Ενίσχυσης που παραδοσιακά καταβαλλόταν στα μέσα Οκτωβρίου σε ποσοστό περίπου 70% δεν έχει ακόμη πιστωθεί. Η καθυστέρηση αυτή, που συνδέεται με το πολύκροτο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και τη διαδικασία “εξυγίανσης” που βρίσκεται σε εξέλιξη, έχει δημιουργήσει ένα κλίμα ανασφάλειας σε έναν κλάδο που στηρίζει τη βιωσιμότητά του σχεδόν αποκλειστικά στην έγκαιρη καταβολή των ευρωπαϊκών ενισχύσεων. Ακόμα μεγαλύτερη είναι η αγωνία, καθώς πλέον τώρα οι έλεγχοι γίνονται με το γράμμα του νόμου, σε τι ποσοστό θα καταβληθούν οι επιδοτήσεις σε σχέση με τα ποσά που εισέπρατταν μέχρι τώρα οι αγρότες και κτηνοτρόφοι. Αν δηλαδή θα πάρουν αυτά που έπαιρναν τόσα χρόνια ή αν θα υποστούν νέες περικοπές.
Στη Λέσβο
Για τους παραγωγούς της Λέσβου, η Βασική Ενίσχυση αποτελεί βασικό οικονομικό “αιμοδότη” που καθορίζει αν θα μπορέσουν να αγοράσουν ζωοτροφές για τον χειμώνα εν όψει της έναρξης της γαλακτοκομικής περιόδου ή να αποκτήσουν ρευστότητα για τις καλλιέργειες ή ακόμη και να καλύψουν βασικά λειτουργικά έξοδα. Αυτό υπό άλλες συνθήκες θα είχε προκαλέσει ασφυξία στους ελαιοπαραγωγούς, φέτος όμως έχει μικρή παραγωγή η Λέσβος και υπ’ αυτήν την έννοια δεν υπάρχουν ανάγκες για μεροκάματα και γενικότερα για τη συγκομιδή της ελιάς από τη στιγμή που η παραγωγή βρίσκεται φέτος στα πιο χαμηλά επίπεδα.
Διαβεβαιώσεις
Παρά τις κυβερνητικές διαβεβαιώσεις ότι οι πληρωμές θα ολοκληρωθούν έως το τέλος Νοεμβρίου, η διαδικασία έγκρισης από τις ευρωπαϊκές αρχές φαίνεται να προχωρά με βραδείς ρυθμούς. Αν και στο σχέδιο εξυγίανσης του ΟΠΕΚΕΠΕ που έχει υποβάλει η χώρα μας υπάρχει έγκριση επί της αρχής από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκκρεμούν επιμέρους τροποποιήσεις σε κρίσιμα σημεία του νέου μοντέλου διαχείρισης. Έτσι, οι παραγωγοί καταλήγουν να περιμένουν με “την ψυχή στο στόμα” όχι καν την εκκαθάριση του Δεκεμβρίου – όπως συνέβαινε κάθε χρόνο έως πέρυσι – αλλά την προκαταβολή, η οποία αποτελεί το μεγαλύτερο μέρος της συνολικής επιδότησης.
Στη Λέσβο, αγροτικοί σύλλογοι και ανεξάρτητοι παραγωγοί εκφράζουν τη δυσαρέσκειά τους, υποστηρίζοντας πως η καθυστέρηση αυτή τους βρίσκει σε μια ιδιαίτερα δύσκολη συγκυρία. Αυξημένα κόστη παραγωγής, ακρίβεια σε ζωοτροφές, και ειδικά για την κτηνοτροφία εάν δεν υπήρχαν και οι αυξημένες τιμές στο γάλα και στο κρέας το πρόβλημα θα ήταν πολύ σοβαρό. Ωστόσο το κόστος των ζωοτροφών βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα και οι κτηνοτρόφοι αυτό που επισημαίνουν είναι ότι χωρίς την άμεση καταβολή των επιδοτήσεων, δεν θα μπορούν να ανταποκριθούν με βιώσιμους όρους για τις εκμεταλλεύσεις τους.
Αλλού ετοιμάζονται
Την ίδια στιγμή, σε άλλες περιοχές της Ελλάδας, ιδιαίτερα σε Θεσσαλία και Ήπειρο, οι αγρότες δηλώνουν έτοιμοι για κινητοποιήσεις, ακόμη και για αποκλεισμούς δρόμων, αν δεν υπάρξει άμεσα λύση. Αντίστοιχες διαθέσεις αρχίζουν να εκδηλώνονται και στη νησιωτική χώρα, όπου οι παραγωγοί βλέπουν τον χρόνο να κυλά εις βάρος τους και σε τοπικό επίπεδο η Ομοσπονδία Αγροτικών Συλλόγων έχει ξεκινήσει από το προηγούμενο διάστημα ενημερωτικές περιοδείες στα χωριά.
Η πραγματικότητα είναι πως οι ενισχύσεις δεν αποτελούν έξτρα εισόδημα, αλλά βασικό εργαλείο χρηματοδότησης της αγροτικής παραγωγής. Χωρίς αυτές, οι παραγωγικοί κύκλοι δεν μπορούν να ξεκινήσουν και η ύπαιθρος κινδυνεύει να βρεθεί σε στάση πληρωμών. Όπως τονίζουν παραγωγοί στη Λέσβο, «δεν μπορούμε να σχεδιάσουμε ούτε την επόμενη εβδομάδα, πόσο μάλλον την επόμενη καλλιεργητική χρονιά. Ειδικά για περιοχές, όπως η Λέσβος, οι επιδοτήσεις έρχονται να αντισταθμίσουν ένα μέρος των αντιξοοτήτων που αντιμετωπίζουμε ως περιοχή και όταν αυτές δεν καταβάλλονται – έχουμε υποστεί και οριζόντιες περικοπές τα προηγούμενα χρόνια – υπάρχει πρόβλημα ρευστότητας. Αρχίζεις να χρωστάς και όταν έχεις οφειλές αυτές γίνονται βρόγχος στο λαιμό», λένε οι κτηνοτρόφοι.
Αν η προκαταβολή δεν πιστωθεί μέσα στις επόμενες ημέρες, η χώρα κινδυνεύει να εισέλθει σε μία από τις πιο σοβαρές αγροτικές κρίσεις της τελευταίας δεκαετίας, όχι μόνο οικονομικά αλλά και κοινωνικά. Οι αγρότες περιμένουν πλέον απαντήσεις και κυρίως τα χρήματα που δικαιούνται και καρδιοχτυπούν όχι μόνο αν τελικά αυτά θα καταβληθούν έστω και αρχές Δεκεμβρίου, αλλά αν θα είναι και τα χρήματα που περιμένουν και που αιτούνται.
