Την επόμενη εβδομάδα αναμένεται ν’ αναλάβει ο ανάδοχος για τη δημιουργία της Δομής Αστέγων στον Δήμο Μυτιλήνης, σηματοδοτώντας την έναρξη ενός έργου που δεν αφορά απλώς στην υλοποίηση μιας ακόμη κοινωνικής υποδομής, αλλά στην αποκατάσταση μιας βαθιάς ανθρώπινης ανάγκης, όπως είναι το δικαίωμα στη στέγη, στην ασφάλεια, στην αξιοπρέπεια.
Η απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής, που ελήφθη προχθές, συνιστά μια ουσιαστική απάντηση σε μια σιωπηλή, αλλά υπαρκτή πραγματικότητα που διαμορφώνεται καθημερινά στους δρόμους της πόλης. Μια πραγματικότητα που αφορά ανθρώπους που ζουν στο περιθώριο, συχνά αόρατοι στα μάτια της κοινωνίας.
Όπως ανέφερε ο πρόεδρος του Συνδέσμου Κοινωνικής Μέριμνας και Αλληλεγγύης των Δήμων Μυτιλήνης και Δυτικής Λέσβου, Νίκος Σπανός, η δημιουργία της Δομής Αστέγων «αποτελεί ένα έργο βαθιάς κοινωνικής σημασίας κι ανθρωπιάς». Σε μια εποχή που οι κοινωνικές ανισότητες εντείνονται και η καθημερινότητα γίνεται ολοένα πιο δύσκολη για τους πιο ευάλωτους, η φροντίδα προς αυτούς δεν είναι επιλογή, αλλά ηθική υποχρέωση και δείκτης πολιτισμού.
Στη Μυτιλήνη, ένας μικρός αλλά ιδιαίτερα ευάλωτος αριθμός συμπολιτών μας βιώνουν την πιο ακραία μορφή κοινωνικού αποκλεισμού. Την έλλειψη στέγης. Πρόκειται κυρίως για ηλικιωμένους, αλλοδαπούς που εγκλωβίστηκαν στην πόλη χωρίς δυνατότητα επιβίωσης, αλλά και ανθρώπους που, για διαφορετικούς λόγους, βρέθηκαν εκτός κοινωνικού ιστού.
Η καθημερινότητά τους είναι σκληρή και συχνά αθέατη. Σιτίζονται χάρη στα συσσίτια του δήμου, ενώ τη νύχτα αναζητούν καταφύγιο σε ερειπωμένα κτίρια ή υπαίθριους χώρους. Όταν οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν επικίνδυνα ή όταν τα καιρικά φαινόμενα γίνονται ακραία, βρίσκουν προσωρινή ανακούφιση σε δημόσιους χώρους, όπως το λιμάνι, αναζητώντας λίγη δροσιά ή προστασία. Η νέα Δομή Αστέγων φιλοδοξεί να αλλάξει αυτή την πραγματικότητα. Δεν πρόκειται μόνο για έναν ξενώνα φιλοξενίας, αλλά για έναν χώρο επαναπροσδιορισμού της ανθρώπινης αξίας. Εκεί, οι φιλοξενούμενοι θα έχουν πρόσβαση σε βασικές, αλλά κρίσιμες ανάγκες, όπως ένα ζεστό γεύμα, τη δυνατότητα προσωπικής υγιεινής, ένα καθαρό κρεβάτι για να κοιμηθούν με ασφάλεια.
Πέρα όμως από τα υλικά αγαθά, η δομή φιλοδοξεί να προσφέρει κάτι ουσιαστικότερο. Την αίσθηση ότι κάπου ανήκεις. Κυρίως, να υπενθυμίσει σ΄ αυτούς τους ανθρώπους ότι δεν είναι αόρατοι, ότι δεν έχουν ξεχαστεί, ότι αποτελούν μέρος μιας κοινωνίας που εξακολουθεί να νοιάζεται. Η πρωτοβουλία αυτή δεν είναι προσωρινή. Ανοίγει δρόμους για το μέλλον. Μέσα από υποστηρικτικές υπηρεσίες και δράσεις επανένταξης, η δομή μπορεί να λειτουργήσει ως γέφυρα επιστροφής στην κοινωνική και οικονομική ζωή. Να δώσει την ευκαιρία σ΄ ανθρώπους να σταθούν ξανά στα πόδια τους, να ανακτήσουν την αυτοεκτίμησή τους και να ξαναχτίσουν τη ζωή τους.
Σε τελική ανάλυση, η Δομή Αστέγων δεν είναι ακόμη ένα έργο υποδομής, αλλά μια επένδυση στον άνθρωπο. Μια πράξη ευθύνης και αλληλεγγύης που επαναπροσδιορίζει το νόημα της κοινότητας. Και ίσως, πάνω απ’ όλα, είναι μια υπενθύμιση ότι ο πολιτισμός μιας πόλης δεν μετριέται μόνο από την ανάπτυξη και τα έργα της, αλλά από τον τρόπο που στέκεται δίπλα στους πιο αδύναμους.
Σημειώνεται ότι η συγκεκριμένη παρέμβαση έρχεται να καλύψει ένα διαχρονικό κενό κοινωνικής πολιτικής σε τοπικό επίπεδο, δίνοντας για πρώτη φορά μια οργανωμένη και σταθερή απάντηση στο ζήτημα της αστεγίας στη Μυτιλήνη. Η ενεργοποίηση του αναδόχου την επόμενη εβδομάδα αναμένεται να επιταχύνει τις διαδικασίες, μετατρέποντας τον σχεδιασμό σε πράξη. Για τη δημοτική αρχή και τους εμπλεκόμενους φορείς, το στοίχημα δεν είναι μόνο η λειτουργία της δομής, αλλά η καθημερινή της επάρκεια και η διατήρηση του ανθρώπινου χαρακτήρα της, ώστε να αποτελέσει ένα σταθερό καταφύγιο αξιοπρέπειας κι ελπίδας.
