- Καθυστερήσεις σε δεκάδες υποθέσεις προκαλεί η αποχή των συμβολαιογράφων του Συμβολαιογραφικού Συλλόγου Εφετείων Αθηνών, Πειραιώς, Αιγαίου και Δωδεκανήσου
- Πολίτες βλέπουν τον χρόνο να περνά, ενώ συγκεκριμένες διαδικασίες συνδέονται με ημερομηνίες, φορολογικές υποχρεώσεις και διοικητικές προθεσμίες
Σε αποχή διαρκείας προχώρησαν οι συμβολαιογράφοι του Συμβολαιογραφικού Συλλόγου Εφετείων Αθηνών, Πειραιώς, Αιγαίου και Δωδεκανήσου στον οποίο υπάγονται και οι συμβολαιογράφοι της Λέσβου, προκαλώντας σημαντικές καθυστερήσεις στη δημοσίευση διαθηκών. Η κινητοποίηση αφορά αποκλειστικά τη διαδικασία δημοσίευσης διαθηκών, ενώ οι υπόλοιπες συμβολαιογραφικές πράξεις διεκπεραιώνονται κανονικά.
Αφορμή για την αποχή αποτέλεσε η ψήφιση του νέου Κληρονομικού Δικαίου. Με τις διατάξεις των άρθρων 87 και 88 η αρμοδιότητα δημοσίευσης όλων των διαθηκών μεταφέρεται πλέον αποκλειστικά στους συμβολαιογράφους, ενώ παράλληλα προβλέπεται η λειτουργία ηλεκτρονικού Μητρώου διαθηκών.
Σύμφωνα με τους συμβολαιογράφους της Μυτιλήνης, η μεταφορά της αρμοδιότητας από τα δικαστήρια στοχεύει στην επιτάχυνση των διαδικασιών και στην αποσυμφόρηση των δικαστικών υπηρεσιών. Ωστόσο εκφράζουν έντονες επιφυλάξεις για το νέο πλαίσιο, ζητώντας σαφείς νομοθετικές ρυθμίσεις που θα καθορίζουν επακριβώς τις ευθύνες τους και θα τους προστατεύουν από ενδεχόμενες δικαστικές εμπλοκές σε οικογενειακές ή κληρονομικές διαφορές.
Ως γνωστόν μέχρι σήμερα οι πολίτες κατέθεταν τις διαθήκες στα δικαστήρια, όπως και οποιαδήποτε διαφωνία αφορούσε τη δικαστική διαδικασία. Με το νέο καθεστώς, εκτιμάται ότι ενδέχεται να βρεθούν οι συμβολαιογράφοι αντιμέτωποι με αγωγές από ενδιαφερομένους που αμφισβητούν τον τρόπο δημοσίευσης της διαθήκης.
Επείγουσες περιπτώσεις
Παρά την αποχή, οι συμβολαιογράφοι συνεχίζουν να εξυπηρετούν κανονικά όλες τις υπόλοιπες υποθέσεις. Παράλληλα προβλέπονται εξαιρέσεις για επείγουσες περιπτώσεις δημοσίευσης διαθηκών, όπως ζητήματα υγείας ή υποθέσεις που συνδέονται με προθεσμίες δανείων και τραπεζικών διαδικασιών. Στις περιπτώσεις αυτές ο ενδιαφερόμενος πολίτης μπορεί να υποβάλει αίτηση εξαίρεσης μέσω του συμβολαιογράφου, συνοδευόμενη από τα απαραίτητα δικαιολογητικά που αποδεικνύουν το επείγον της υπόθεσης. Η αίτηση εξετάζεται από αρμόδια επιτροπή και εφόσον εγκριθεί, η δημοσίευση της διαθήκης πραγματοποιείται κατ’ εξαίρεση.
Η αποχή έχει ήδη προκαλέσει συσσώρευση εκκρεμών υποθέσεων με εκατοντάδες πολίτες να αναμένουν την ολοκλήρωση των διαδικασιών που αφορούν τις κληρονομικές τους υποθέσεις, ενώ ο Σύλλογος Συμβολαιογράφων Αθηνών αύριο Πέμπτη 25 Ιουνίου συνεδριάζει εκ νέου για να αποφασίσει αν θα συνεχιστεί η αποχή ή αν θα σταματήσει.
Στο περίμενε…
Η αποχή των συμβολαιογράφων από τη διαδικασία δημοσίευσης διαθηκών δεν αποτελεί ένα στενά επαγγελματικό ζήτημα που αφορά μόνο τον νομικό κόσμο. Πίσω από τις εκκρεμείς υποθέσεις υπάρχουν πραγματικοί άνθρωποι, οικογένειες που προσπαθούν να διαχειριστούν την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου και ταυτόχρονα να διευθετήσουν τις υποθέσεις που αυτό άφησε πίσω του. Στη Λέσβο, όπως και σε όλες τις περιοχές που υπάγονται στον Συμβολαιογραφικό Σύλλογο Εφετείων Αθηνών, Πειραιώς, Αιγαίου και Δωδεκανήσου, οι συνέπειες της κινητοποίησης γίνονται πλέον αισθητές στην καθημερινότητα εκατοντάδων πολιτών. Όσο η αντιπαράθεση συνεχίζεται, οι πολίτες βρίσκονται εγκλωβισμένοι. Και αυτό είναι ίσως η πιο σημαντική κοινωνική διάσταση της υπόθεσης.
Για πολλούς κληρονόμους, η δημοσίευση μιας διαθήκης δεν αποτελεί μια τυπική διαδικασία που μπορεί να περιμένει επ’ αόριστον. Είναι το πρώτο και απαραίτητο βήμα για να προχωρήσουν σε αποδοχή κληρονομιάς, σε μεταβιβάσεις ακινήτων, σε τακτοποιήσεις πολεοδομικών εκκρεμοτήτων, σε διορθώσεις στο Κτηματολόγιο ή ακόμη και σε ρυθμίσεις τραπεζικών υποχρεώσεων που συνδέονται με την περιουσία του θανόντος.
Στη Λέσβο, όπου μεγάλο μέρος της περιουσίας αφορά αγροτεμάχια, ελαιώνες και οικογενειακά ακίνητα που περνούν από γενιά σε γενιά, η καθυστέρηση μπορεί να έχει αλυσιδωτές συνέπειες. Υπάρχουν οικογένειες που θέλουν να προχωρήσουν σε συμβολαιογραφικές πράξεις, να αξιοποιήσουν ή να μεταβιβάσουν περιουσιακά στοιχεία, να συμμετάσχουν σε προγράμματα ή να διευθετήσουν φορολογικές εκκρεμότητες, αλλά δεν μπορούν να κάνουν το παραμικρό βήμα όσο η διαθήκη παραμένει αδημοσίευτη.
Το μεγαλύτερο άγχος αφορά τις προθεσμίες. Πολίτες βλέπουν τον χρόνο να περνά, ενώ συγκεκριμένες διαδικασίες συνδέονται με ημερομηνίες, φορολογικές υποχρεώσεις και διοικητικές προθεσμίες. Κανείς δεν γνωρίζει πόσο θα διαρκέσει η αποχή και πόσο θα διογκωθεί ο αριθμός των εκκρεμών υποθέσεων όταν αυτή λήξει.
Και το πρόβλημα δεν περιορίζεται στη Λέσβο. Δημοσιεύματα πανελλαδικής εμβέλειας καταγράφουν ότι η αποχή έχει προκαλέσει συσσώρευση εκατοντάδων υποθέσεων σε ολόκληρη τη χώρα, ενώ πολίτες αναζητούν λύσεις ακόμη και σε άλλες περιοχές προκειμένου να ξεπεράσουν τα εμπόδια της διαδικασίας.
Ενδεικτικές είναι και οι δημόσιες αναφορές πολιτών όπου άνθρωποι περιγράφουν ότι περιμένουν μήνες για τη δημοσίευση διαθηκών γονέων ή συγγενών τους, αδυνατώντας να προχωρήσουν σε οποιαδήποτε περαιτέρω ενέργεια. Κοινός παρονομαστής είναι η αίσθηση ότι ολόκληρος ο μηχανισμός έχει «παγώσει» και ότι οι ίδιοι έχουν μετατραπεί σε θεατές μιας διαμάχης στην οποία δεν συμμετέχουν, αλλά υφίστανται τις συνέπειές της.
Θα.Β.



