του Γιάννη Σουβατζή*
Δεν είναι καινούργιο στον ελληνικό πολιτικό αιθέρα κατά καιρούς να προαναγγέλλονται πολιτικές παρουσίες και να προϊδεάζουν το κοινό με νέες πολιτικές κουλτούρες, υποσχέσεις και πιστεύω.
Μετά από μια οκταετία που δεν έλειψαν οι πολιτικοί κραδασμοί, η χώρα έζησε μια περίοδο σταθερότητας σε πολλούς τομείς και μόνο σε μερικές εξαιρέσεις αναβίωναν πολιτικές αντεγκλήσεις, δημιουργώντας μικρής διάρκειας προβληματισμούς.
Φυσικά ποτέ δεν έλειψε ο αντιπολιτευτικός τόνος, που αποτελεί πλέον συνήθεια για πολιτική υπενθύμιση και λόγος ύπαρξης των πολιτικών παρατάξεων.
Η πολιτική γραμμή παραγωγής παρατάξεων
Ο ελληνικός πολιτικός χώρος εκ του παλαιόθεν χαρακτηρίζεται ως μια ασταμάτητη γραμμή παραγωγής πολιτικών παρατάξεων, περιορισμένου κύκλου ζωής και ανθεκτικότητας.
Δεν είναι λίγα τα παραδείγματα των κομμάτων με ημερομηνία λήξης και μπαγιάτικης πολιτικο-διαχειριστικής φιλοσοφίας.
Οι λίγες εξαιρέσεις των παραδοσιακών ιδεολογιών, διατηρούνται από παρατάξεις που ανθίστανται στον χρόνο και επιτυχώς ανανεώνουν την λαϊκή ετυμηγορία για την διακυβέρνηση της χώρας. Φυσικά, πληθώρα διαφορετικών πολιτικών αντιλήψεων και ερμηνειών δημιουργούν καταστάσεις διαμάχης και πολιτικών αντιθέσεων, επηρεάζοντας το δημογραφικό μωσαϊκό των κοινωνικών τάξεων.
Κάθε πολιτικό, οικονομικό και κοινωνικό συμβάν γεννά μια αντίδραση και κάτω από αυτή την αντίδραση δημιουργείται μια καινούργια πολιτική κίνηση, πάντοτε όμως μετέωρης και ρευστής πολιτικής βάσης.
Νέες πολιτικές παρατάξεις δημιουργούνται, άλλες «επανατοποθετούνται», μερικές ψυχορραγούνε και άλλες εξανεμίζονται.
Το δε πλήθος των ψηφοφόρων άγεται και φέρεται από τις πολιτικές παρουσίες, άλλοτε ξεχνά και συγχωρεί, άλλοτε παρασύρεται από ενθουσιασμό ή αγανάκτηση και τις περισσότερες φορές πιστεύει στο καινούργιο με «βάρκα την ελπίδα».
Επί των ημερών μας, το χάος στην αντιπολίτευση μόλις άρχισε!
Πολλές πολιτικές εμφανίσεις αναγγέλθηκαν και παρουσιάστηκαν άλλοτε με συντηρητικό τρόπο και άλλοτε με θεατρικό επικοινωνώντας μια πολιτική ελαφρότητα και μια άκρως θεωρητική σκιαγράφηση των επικείμενων πολιτικών τους πράξεων, που στερείται ποιοτικής και ποσοτικής τεκμηρίωσης.
Κείμενα και διακηρύξεις, πολιτικές προθέσεις, μελλοντικές πολιτικές ενέργειες και δραστηριότητες, ειπωμένες στο παρελθόν αλλά γραμμένες τώρα από διαφορετικό πολιτικό σεναριογράφο, με καινούργιο ή παλαιό αφηγητή, δημιουργούν ελπίδες και νέες προσδοκίες.
Πολιτική πρεμιέρα
Εν αρχή, εμφανίζεται μια ακόμα νέα παράταξη που υπόσχεται και μοιράζει ελπίδα. «Ελπίδα» για την δημοκρατία που το κινητήριο της πολιτικής αυτής κίνησης είναι η ποινική δίωξη της ατιμωρησίας, ζητά την δικαίωση των 57 ψυχών, αναζητεί την λογική αλλά και τις εξηγήσεις της απόφασης της συμφωνίας των Πρεσπών, ξαναθυμίζει την αντι-εμβολιακή της στάση και πεποίθηση και συστήνει την πολιτική της ταυτότητα, θεωρητικά, αφηρημένα, με μια τυπική agenda που όλοι την χρησιμοποιούν, χωρίς συγκεκριμένο πρόγραμμα. Δηλαδή επικοινωνεί έναν αχταρμά προθέσεων και απόψεων, μια έκθεση ιδεών χωρίς κοστολόγηση.
Παρόλα αυτά η πολιτική αυτή κίνηση προκάλεσε ανησυχία, προξένησε φόβο στην λαϊκιστική δεξιά αλλά και σε άλλες παρατάξεις του αριστερού χώρου.
Αυτό απεδείχθη περίτρανα από τις πρόσφατες δημοσκοπήσεις. Το “Ολύμπιο” δεν γέμισε, η κυρία Κ, δεν συγκίνησε το κοινό πέραν της αιθούσης. Μπορεί τα περιστέρια να ήταν εκεί, η λάμψη από Prada εμφανής, αλλά το πλήθος απόν. Εξαγγέλθηκε μια παράταξη χωρίς πρόγραμμα, άκρως φιλολογικού περιεχομένου, μια φωνή πολιτικού μικροφώνου και μια εκκολαπτόμενη πολιτική οντότητα που πρέπει να αποδείξει πολλά πριν τις εκλογές. Στις δημοσκοπήσεις όμως ευημερεί και υπερέχει έναντι άλλων γνωστών και παραδοσιακών πολιτικών σχημάτων.
Προσωπική επανατοποθέτηση και παραταξιακή τοποθέτηση
Θα ήταν παράλειψη όμως εάν δεν μνημόνευα την δήθεν «επανατοποθέτηση-repositioning” της παράταξης του πρώην πρωθυπουργού. Ο όρος της «επανατοποθέτησης» δεν ισχύει σε αυτή την περίπτωση, διότι παρουσιάζει μια νέα πολιτική παράταξη και ο όρος του μάρκετινγκ της επανατοποθέτησης χρησιμοποιείται εσφαλμένα. Ο όρος που έπρεπε να χρησιμοποιηθεί είναι η «τοποθέτηση-positioning” της νέας πολιτικής του παράταξης.
Στην ουσία ο πρώην πρωθυπουργός έκανε «προσωπική πολιτική επανατοποθέτηση-repositioning» και μετά προχώρησε στην «τοποθέτηση – positioning” της νέας του παράταξης, με νέο όνομα, σύμβολο και καινούργια πολιτική διαχείριση.
Καλό θα ήταν λοιπόν να χρησιμοποιούνται σωστά οι όροι του μάρκετινγκ στην «πολιτική» τους εφαρμογή.
Όσον αφορά τις δημοσκοπήσεις, ο πρώην πρωθυπουργός χαμογελά και οι υπόλοιποι του συναφούς αριστερού χώρου ανησυχούν. Το πλατύ κοινό, οι ψηφοφόροι αισθάνονται ανήμποροι να ερμηνεύσουν τα πολιτικά δρώμενα ή επαφίενται στην απόφαση της τελευταίας στιγμής πριν την κάλπη.
Στο μεταξύ, τα περιστέρια πετούν, νέα άστρα μεσουρανούν, αλλά δεν δύουν, ενώ η έκλειψη φαίνεται τώρα πιο εμφανής.
Ποιος είναι λοιπόν ο πολιτικά κερδισμένος; Ποια είναι η αλώβητη πολιτικά παράταξη; Η απάντηση είναι όλη δικιά σας… Δεν χρειάζεται πολλή σκέψη!
*Δρ. Γιάννης Σουβατζής PhD
Καθηγητής / Business Executive
Brand Marketing & Corporate Identity Expert
PhD in Brand Marketing & Corporate Identity
MBA in Operations Management
MSc. in Marketing
M.A. in Management
Β. Α. Economics / Finance
